|

Hassas eko sisteme sahip birçok alanda görüldüğü gibi Acarlar
Gölü de günümüzde yaşanan çevre kirliliğinden etkilenen bir doğa
harikası. Doğal alanların bilinçsizce kullanılması ve biyolojik
çeşitliliğin her geçen gün azalması giderek yaygınlaşan ekolojik
bir sorun.
İğneada longozundan sonra Türkiye'nin ikinci büyük longozu
olan Acarlar Gölü, Sakarya ilinin Karasu ilçesi Karamüezzinler
köyünün sınırları içerisinde yer alıyor. Sakarya Gölü'nün
Karadeniz'e döküldüğü noktadaki gölün tabanı yoğun dişbudak
ağaçlarıyla kaplı. Kışın biriken yağmur sularıyla orman göle
dönüşüyor. Yazın suların çekilmesiyle birlikte ise orman
görünümüne kavuşuyor. Göl uygun iklim koşulları sayesinde flora
ve fauna açısından zengin çeşitliliğe sahip. Sulak alan olması
dolayısıyla longoz, 1998 yılından beri birinci derece doğal SİT
alanı. Türkiye'de seksen sulak alan bulunuyor. Bu sulak alanlar
balıkçıl türler, yaban ördekleri, karabataklar ve bataklık
kuşlarının birçok türüne ev sahipliği yapıyor. Acarlar
Longozu'nun özelliği ise sulak alan olması dolayısıyla kuşların
bu alanı sahiplenmesi. Longoz aynı zamanda kuşların göç yolu
üzerinde. Türkiye Çevre Koruma ve Yeşillendirme Kurumu (TÜRÇEK)
bölgede, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programına bağlı GEF Küçük
Destek Programı (UNDP GEF/ SGP) tarafından desteklenen bir proje
yürütüyor. Söz konusu proje kapsamında, Karamüezzinler Köyü'nde
başarılı bir örnek olacak çevre eğitim merkezi kurulacak.
Köydeki kullanılmayan ilköğretim okul binasının restore
edilmesiyle burada gelen ziyaretçiler ağırlanacak. Proje
ekibinden Seçil Oprak, bölgenin karşılaştığı çevresel sorunlar
için şöyle diyor:
"Acarlar Gölü çevresindeki tahribat çeşitli insan
faaliyetleriyle son 30 yılda hızlıca artmış. Ayrıca gölü
besleyen nehirlere atıklarını veren tesislerin varlığı, kaçak ve
aşırı avlanma, kumul ilerlemesi bölgenin karşılaştığı sorunlar
arasında. Bu durum uluslararası öneme sahip olan Acarlar
Longozu'nu günümüzde yok olma tehlikesiyle karşı karşıya
bırakmış."

Biyolojik
Çeşitlilik Azalıyor
Hassas eko sisteme sahip birçok alanda görüldüğü gibi Acarlar
Gölü de günümüzde yaşanan çevre kirliliğinden etkilenmiş. Doğal
alanların bilinçsizce kullanılmasıyla biyolojik çeşitliliğin her
geçen gün azalması, doğal alanlarda yaşanan ortak bir sorun. Bu
durumu biraz olsun yavaşlatmanın, bölge insanlarına ve özellikle
çocuklara bilgi vermekten geçtiği biliniyor. Bu bağlamda Türkiye
Çevre Koruma ve Yeşillendirme Kurumu (TÜRÇEK) köy halkını
longozun kurtarılması için bilinçlendirmeye başlamış. Eğitim
programına ilköğretim öğrencileriyle başladıklarını belirten
Seçil Oprak, "Özellikle öğrencileri tercih ettik. Amacımız
öğrencilerin projeyi evlerine taşımasıydı. Böylece ilk adımı
atmış olduk. Ardından köylülerle birlikte longozun korunmasına
dair eğitim toplantıları düzenledik. Kısa bir süre sonra
eğitimler meyvesini vermeye başladı. Köylüler artık longozun
kurtarılması için ellerinden geleni yapıyor" diyor.
Kurulacak olan çevre eğitim merkeziyle yerel halka doğayla
uyumlu gelir kaynakları konusunda da eğitimler verilecek. Bu
uygulama da halka doğayla uyum içinde yaşamak konusunda bilgi
desteğinde bulunacak. Ayrıca İstanbul'dan ve çevre okullardan
gelecek öğrencilere, aynı zamanda her yaştan ziyaretçilere çevre
ve doğa eğitimi verilecek.
* Longoz (Su basar orman) sahası mevsimsel yağış miktarına
bağlı olarak taban suyu seviyesindeki değişimler sonucu göl ve
sulak- bataklık görünümünde olan sahalardır.
Yazı:
Candeğer Muradoğlu
Fotoğraflar: Volkan Doğar
Kaynakça:
Sealife
Temmuz 2005
Candeğer Muradoğlu ve
Volkan Doğar'a teşekkürlerimizle
Denizce

|