| |
14. Elektrolitik Korozyon
Elektrik tesisatı olan her yerde korozyon problemleri oluşabilir.
Tekne içinde,
yanyana bağlı iki tekne arasında veya tekne ile kara arasında
oluşabilecek kaçak akımlar, korozyona sebep olacaktır.
Ayrıca
elektrik’den bağımsız olarak,
teknenin
çeşitli madeni aksamı arasında galvanik korozyon oluşması da
mümkündür.
Tekne karinasında
çeşitli madenlerden yapılmış pek çok maden aksam vardır.
Bunların
herbirinin potansiyeli farklı olduğundan deniz suyunun
elektrolitik etkisi ile aralarında akım devresi oluşabilir.
Bronz bir gövde çıkışı ile paslanmaz çelik şaft mili arasında
oluşacak akım madenlerden birini eritecektir.Bu nedenle
teknelerin altlarına tutya adı verilen, anod malzemeleri
yerleştirilir ve her sezon aşınma sonucu yenileri ile
değiştirilir.
15. Yıldırımdan
Korunma
Açık denizde, bağlama yerinde tekneler yıldırım düşmesi
tehlikesi altındadırlar.
Öncelikle ekip ve tekne için tehlike derecesi teknenin inşa
edildiği malzeme ile bağıntılıdır. Tekne dış yüzeyinde elektriği
iletebilen ve bu şekilde bir Faraday kafesi oluşturarak ekibi
koruyan metal (çelik veya aluminyum) tekneler en
emniyetlileridir. Ahşap teknelerde armanın iletken metal
aksamından suya doğru kendine yol arayan yıldırım kaplama
tahtalarını bile patlatabilir ve teknenin batmasına neden
olabilir. Fiberglass teknelerde yıldırım örneğin çarmık
ayaklarının bağlı olduğu noktalarda gövdeyi patlatabilecek bir
etki yaparken, ayrıca eriyen elektrik kablolarının fiberglass’ı
tutuşturabileceği ve yanan fiberglasın zehirli gazlar yayacağı
iddia edilmektedir. Genelde yıldırımın ender olarak çarmık ve
ıstralya telleri üzerinden aktığı, asıl yolunun geniş kesitli,
düşük direncli aluminyum direk olduğu ve direk ıskacasına varır
varmaz teknenin elektrik tesisatına doğru yönlenerek motor ve
motor şaftı üzerinden deşarj olacağı varsayılmaktadır. Bu
durumda marş motoru ve dinamonun harap olacağı kesin olduğu gibi
şaft yataklarının da zarar göreceği söylenmektedir.
Elektronik cihazların, ana şalterle tekne elektriği kesilmiş
bile olsa (dehşetli güçlü akım şalter üzerinden
atlayabilmektedir) zarar görecekleri, en kötü durumda sürat ve
derinlik göstergelerinin karina üzerindeki müşirlerinin
eriyeceği ve teknenin su almaya başlayacağı hatırlatılmaktadır.
Âli San

29.04.2004
|
|