|
ÖTV ve
Kaçakçılığa Davetiye
Ülke ekonomisinin içinde bulunduğu zor koşullar balıkçılığımızı
da hırpalamış, gırgır ve troller yakıtın pahalı olması yüzünden
denize açılamaz duruma gelmişti. Kimileri bir şekilde kaçak
mazot alarak, yasalara saygılı olanlar ise yakıt giderlerini
azaltmak için kendilerince çözümler üreterek ayakta kalma savaşı
veriyordu. Örneğin dizel motorlarda değişiklik yapılarak daha
ucuz olan fueloil kullanılmaya başlanmıştı.
Sözünü ettiğim tarih 2004 yılıdır. O yıl kaçak mazotun fiyatı
60-75 kuruş (YKR) Balıkçılara verilen ÖTV'si indirilmiş mazotun
fiyatı ise 55 kuruştu. Mazotun normal fiyatı ise 1.5 lira (YTL)
civarındaydı.
Balıkçılara ÖTV'si indirilmiş yakıt verilmeye başlanması,
akaryakıt kaçakçılığına büyük darbe vurdu. Devlet 55 kuruşa
sattığı yakıttan bile yaklaşık %30 kar ediyor, ayrıca yasadışı
döviz çıkışını da engellemiş oluyordu. Kaçak ile ÖTV'si
indirilmiş yakıt arasında fark olmayışı, kaçağa olan ilgiyi
hemen hemen yoketmişti.
GIRGIR-TROL
ÖTV'si indirilmiş yakıt uygulaması birçok gırgır ve trolün
üzerindeki "satılık" yazılarının sökülmesini, "bugün denize
çıksak, acaba yakıt parasını kurtarır mıyız ?" endişelerini
geride bırakmıştı. Günde 3 yüz litre mazot tüketen bir balıkçı
gemisi yaklaşık 150 lira yakıttan kar ederek güne başlıyordu. Bu
durum insanları mutlu etti.
Kıyı
Balıkçıları
Gırgır ve trollere göre gelirleri daha az olan küçük tekne
sahibi kıyı balıkçıları büyük bir oranda ÖTV'si indirilmiş
yakıttan faydalanamadı. Örnegin Foça'da 100 kıyı balıkçısının
sadece 4 tanesi ÖTV'si indirilmiş yakıt alabiliyor. Bunun nedeni
bürokrasinin çokluğu ve bürokrasi için yapılan harcamalar. Yılda
3 yüz bilemedin 5 yüz litre yakıt kullanacak bir kıyı
balıkçısına, sadece bir sayfasını kullanacağı 50 yapraklı Yakıt
Alım Defterini 120 liraya satmanın akıl alır yanı yoktur. Yani
bir a4 boyutundaki kağıda 120 lira ödenmektedir. İşin garibi bu
paranın gittiği yer de belli değil.
Gördüğüm en pahalı defter. Kıyı Balıkçısına 120 YTL., gırgır ve
trollere 180 YTL.
- Bu 50 yapraklı deftere 120 lira
istemeniz haksızlık.
- Bu fiyatları Denizcilik Müsteşarlığı belirliyor.
- İyi ama makbuzu siz kesiyor, parayı da siz alıyorsunuz.
- Bu paranın tamamını biz Müsteşarlığa gönderiyoruz.
- Peki geçen yıl aldığım defterin 49 sayfası boş. Onu yeniden
onaylayıp 2008'de de kullanmamı sağlayamaz mısınız ?
- Böyle bir uygulama yok.
- Bakın bu uygulamanın sorumlusu kimse, hangi makamsa iletin. Bu
defteri 120 liraya satmak hasızlık. damga pulu olsa bu kadar
para etmez. Ayrıca, geçen yıldan kalan 49 sayfası boş defteri
kim, hangi makam çöpe atmamızı istiyorsa
doğaya ve ekonomimize zarar veriyor. "Bu defteri bu paraya satın
almazsan ÖTV'si indirilmiş yakıt da alamazsın" mantığı çok ayıp.
- Ben size bu defteri illede alın demiyorum.
- Ama bu defteri almazsam, ÖTV'si indirilmiş yakıt da alamam
değil mi ?
- Alamazsınız.
İzmir Deniz Ticaret Odası'ndaki bu söyleşinin ardından İzmir
Liman Başkanlığı'na giden kıyı balıkçısı ayni şeyleri orada da
söyler.
- Deniz Ticaret Odası'da bu deftere ödediğim 120 liranın tamamı
size aktarılıyormuş.
- Orada ödediğiniz parayla bizim ne ilgimiz var ?
Yani, paranın ödendiği yer belli,
belli olmasına da bu paranın nereye gittiği, haksızlık mı,
soygun mu, ya da neyse ne mi olduğu belli değil.
Günümüzde Durum
Gırgır ve trollerin bir kısmı sezonu zararla kapattı. 2004
yılının 1. ayında 55 kuruş olan ÖTV'si indirilmiş mazotun
şimdiki fiyatı 2 liranın üzerinde. Yani % 200 den daha fazla bir
artış var. 2004 yılında ÖTV'si indirilmiş yakıt normal fiyatın
1/3 'ü sı kadar iken, şimdi üçte ikisi kadar. Yani eskiden
ÖTV'si indirilmiş olan yakıtın yeni adı ÖTV'si AZ İNDİRİLMİŞ
YAKIT olmalıdır. Anlaşılan o ki kaçınılmaz olarak kaçak mazot
kullanımı yine tırmanacak. Kimileri ayakta durabilmek için,
kimileri de daha çok kazanma hırsıyla eski bağlantılarına
dönecek. Kısacası 2004 yılındaki koşulları arar durumdayız.
Çünkü 2004 yılında normal mazot fiyatı 1 lira 50 kuruş iken
günümüzde ÖTV'si indirilmiş yakıt 2 lira 15 kuruştur.
Balık fiyatlarına genel olarak bakıldığında 2004 yılı ile 2008
arasında bir fark yoktur. Balıkçılığımızın ve balıkçılarımızın
ne durumda olduğunu anlamak için aşağıdaki rakamları incelemek
yetecektir.
2004 Normal mazot
fiyatı.......................1 lira 55 kuruş.
2004 ÖTV'si indirilmiş mazot fiyatı 55 kuruş.
2008 Normal mazot fiyatı ......................3 lira 30 kuruş
2008 ÖTV'si indirilmiş mazot fiyatı .........2 lira 15 kuruş
Bu rakamların özeti şudur: 2004
yılından buyana normal mazot fiyatı iki, ÖTV'si indirilmiş mazot
fiyatı ise dört kat artmıştır. Bir başka anlatımla,bu artış
sonucunda 2008 yılındaki ÖTV'si indirilmiş mazot fiyatı 2004
yılındaki normal fiyatın bile çok üstüne çıkmıştır.
Komşumuz Yunanistan zengin petrol
yatakları olan bir ülke midir ? 20 Mayıs 2008 fiyatları normal
mazot 1.3 Evro (yaklaşık 2 Lira 51 Kuruş.) Balıkçının ödediği
fiyat ise 0.8 Evro. (yaklaşık 1 Lira 55 Kuruş) Hem de
bürokrasinin cenderesi yok. İstediği yerden normal fiyatı ödeyip
yakıtını sağlıyor, sonra belgeleyip aradaki farkı devletten geri
alıyorlar. Türkiye'de ise normal fiyat 3 Lira 30 Kuruş, ÖTV'si
indirilmiş yakıtın fiyatı ise 2 lira 15 kuruş civarında.
Sonuç
Bu yakıt fiyatları, birçok büyük balıkçı gemisini zorlayacak.
kaçak yakıt kapılarını açacaktır.. Devlet vergi kaybına
uğrayacağı gibi yasadışı yollardan döviz çıkışına da sebep
olacaktır. Bana gelince, eskiden motor mu vardı. Tekneye bir
direk bir de sağlam çarşaf olmadı, asılırım küreklere.
Rastgele
.
Şevki Avcı
FOÇA
Şevki Avcı'ya
teşekkürlerimizle
Denizce
20.06.2008
|
