Yüzyılın Yazarları  

  George Bernard Shaw              

Protestan bir mısır tüccarıyla bir müzik öğretmeninin oğlu olarak Dublin'de dünyaya geldi. 15 yaşında bir emlakçının yanında çalışmaya başlayan Shaw, beş yıl sonra Londra'ya geçti. Ne var ki burada yazar olarak kariyer yapmayı uman Shaw'ın bu emeli gerçekleşmedi. 1884'te burjuva tabakadan radikal sosyalistlerden oluşmuş bir birlik olan Fabian Society'ye katıldı. Shaw yapıtlarında toplumun hedefleri olan eğitim, halkın aydınlatılması ve demokratik reformları savunmaya çalıştı. 80'li yılların ortasından sonra kendine müzik ve tiyatro eleştirmeni olarak bir yaşam kurdu. Shaw, düşüncesine göre fazla apolitik olup sırf eğlendirmeye yönelik olan İngiliz oyunlarını eleştirerek Norveçli yazar Henrik Ibsen'in toplumsal ve sosyal/eleştirel dramlarıyla karşılaştırdı.

1892: İlk Yapıtı Yazarın ilk dramı olan Widower's Houses'da (Bekâr Evleri) oyunun kahramanı, her şeyi çiğnemek pahasına da olsa, yalnız kazanç peşinde olduğunu itiraf eder. Sevdiği, lükse düşkün kadınla evlenebilmek için ahlaki sakıncaları unutur. Shaw 1894'te yazdığı ikinci dramı Mrs. Warren's Profession (Madam Warren'in Sanatı. Yasaklandıktan sonra ancak 1902'de ilk kez sahnelenebildi) kapitalist toplumu suçlar. Bu oyunda genç bir kız annesinin bir randevuevi işleterek kendisine böylelikle seçkin bir eğitim için olanak sağladığını öğrenir. Kızı annesine sırt çevirir. Shaw bu bozuşmadan, fuhuşu resmen reddedip gizlice göz yumduğu için, toplumu suçlamaktadır.

1894: Arms and the Man Tüm eleştirilerine karşın Shaw'ın dramları, ahlak dersi veren oyunlar olmayıp nükteli diyalogları ve güçlü karakterli, sempatik "Anti-Kahramanları" sayesinde ilgi çekiyorlardı. Shaw komediyi, eleştirilerini nakledebilmek için en uygun araç olarak görüyordu. Düşünceye hitap eden oyunlarının amacı toplumu değiştirebilmekti. Arms and the Man (Silahlar ve Kahraman, 1894) adlı oyununda romantik aşk ve kahramanca savaş klişelerinin maskesini düşürdü.

1913: Pygmalion Man and Superman (İnsan, Üstün İnsan) (1903, İG: sahnelenişi: 1905) ile Shaw İngiliz aydınlarının ana figürü haline geldi. Komedi biçimindeki felsefi dramı yeniden, toplumsal değişikliğin ancak gerçekçilikle mümkün olabileceğini konu etmektedir. 1913'te ilk kez sahnelenen Pygmalion'u (Bir Kadın Yarattım) Shaw eşiyle birlikte taşındığı Hartford yakınlarındaki Ayot St. Lawrence'de yazdı. Aynı adlı Yunan efsanesine dayanan bu başarılı komedi, dil profesörü Higgins tarafından çok katı bir eğitimle bir çiçekçi kızken sosyetik bir hanımefendi haline getirilen Eliza Doolittle'in öyküsünü anlatır. Bir kobay olarak kullanılan Eliza, Profesör Higgins'in evinden kaçar. Bu arada kendi başına hareket edebilen bir kadına dönmüş olan genç kızı Higgins ancak kaybedince ona karşı beslediği duyguların farkına varır. Shaw'ın tiyatro oyunu 1956'da Frederick Loewe tarafından My Fair Lady adlı bir müzikal olarak oynatılınca dünya çapında üne kavuştu.

1923: St. Joan Dramatik tarihsel bir oyun olan St. Joan (Jandark, 1923), Shaw'ın kariyerinin doruk noktasını oluşturmaktadır.

Shaw'ın Diğer Oyunları

   Kaynakça: Yüzyılın 100 Yazarı (Yeni Binyıl)