| |
|
 |
8 Ağustos 1928’de İstanbul’da doğdu. İstanbul Erkek Lisesi’ni
bitirdi. Kapalıçarşı’da turistik eşya ve halı ticareti
yapmaya başladı. 1976’dan sonra yalnızca şiirle uğraştı.
Bodrum'da tatildeyken beyin kanaması geçirdi, tedavi
için getirildiği İstanbul'da 28 Mayıs 1986’da yaşamını
yitirdi.
Şiir kitapları: İkindi Üstü (1947), Dirlik Düzenlik
(1954), Yerçekimli Karanfil (1957, Yeditepe Şiir
Ödülü 1958), Umutsuzlar Parkı (1958), Petrol
(1959), Nerde Antigone (1961), Tragedyalar
(1964), Çağrılmayan Yakup (1966), Kirli
Ağustos (1970), Sonrası Kalır (1974), Ben
Ruhi Bey Nasılım (1976, 1977 TDK Şiir Ödülü),
Sevda ile Sevgi (1977), Şairin Seyir Defteri
(1980) ve toplu şiirlerinin yer aldığı Yeniden
(1981, Sedat Simavi Vakfı Edebiyat Ödülü.). |
Bunları Bezik Oynayan Kadınlar (1982), İlkyaz
Şikayetçileri (1984), Oteller Kenti (1985) adlı şiir
kitapları izledi. Ölümünden sonra, toplu şiirleri Adam
Yayınevi'nce iki büyük ciltte yayınlandı (1990). İkinci Yeni'nin
özgün ve en çok ürün veren şairlerinden Edip Cansever, ilk
kitaplarıyla Orhan Veli kuşağının etki alanında görünüyor. Fakat
bu kitaplarındaki bazı şiirlerde de Behçet Necatigil etkileri ve
gerçeküstücülükle kırılmış, şaşırtmacalı bir dil kullanılıyor.
Kendi şiirini kurduğu kitap Yerçekimli Karanfil'dir. Yer
yer İ.Berk ve yine Orhan Veli etkilerine karşın, bu kitaptaki
şiirler, şairin nesnelere bakıştaki özgünlüğüyle, söz dizimi ve
metaforlardaki yeniliklerle, çağdaş şiirimizde yeni bir dönemin
önemli ve başarılı örnekleridir. Umutsuzlar Parkı'ndaki
çoğaltımcı, öyküleyici, uzun şiirlerden sonra Petrol'de
iyi işlenmiş, sağlam kurgulu şiirlerle, yine çoğaltımcı,
düzyazıya yaklaşan şiirleri bir arada görüyoruz. Yenilik, Pazar
Postası, Yeni Dergi gibi dönemin sanat yayınlarında şiirsel
canlılığı besleyen şairlerden biri oldu. Şirinde zamanla sevinç
yerini bunalıma, toplumsal dengesizlikleri eleştirme kaygısı
yerini yıkıcı bir umutsuzluğa bıraktı. "Dize işlevini yitirdi"
gerekçesiyle yeni arayışlara yöneldi. Şiirde tiyatrodan
esinlenen diyaloglar kullandı. Nerde Antigone'de belirgin
bir T.S. Eliot etkisi gözlemleniyor. (Bu kitapta yer alan
şiirlerden Ne Gelir Elimizden İnsan Olmaktan Başka, dize
tekrarları, kurgusu, genel atmosferiyle tipik bir Eliot
şiiridir.) Tragedyalar'da tekdüze bir dünya, tekdüze bir
üslupla betimleniyor. Cansever'in Turgut Uyar'la yakınlaştığı
bir kitabıdır bu. Şiirleri hem çok ve çeşitli etkilenimler
taşıyan, hem de gerek kendi döneminin şairleri gerekse kendinden
sonraki kuşaktan şairler üzerindeki şiir dili, dize yapısı
bakımından etkileri gözlemlenen Edip Cansever, İsmet Özel'i
hemen her kitabıyla etkilemiştir. Ataol Behramoğlu'nun bazı dize
ve söyleyişlerinde etkileri görülüyor. Mendilimde Kan Sesleri
adlı şiir ise (Sonrası Kalır), Refik Durbaş ve Süreyya
Berfe'nin yeni şiirleri için çıkış noktalarından biri olmuştur
denilebilir.
İkinci Yeni içindeki bazı şairler gibi anlamsızlığı
savunmadı. Kapalı, anlaşılması güç, yine de anlamdan ayrılmayan
bir şiire yöneldi. Çok farklı imgeler kullanırken bile düşünce
öğesini gözardı etmedi. Yapıtlarına tutarlı bir bütünlük
kazandırdı. Şiirinde düzyazı olanaklarını kullanmaktan da
çekinmedi. Yalnız şiirleriyle değil tepkileri ve yaşama
biçimiyle de kendisinden söz ettirdi. Sürekli yazan, yayınlayan
bir şair olarak ilgileri hep üstünde tuttu.
|
|