Haz.
4

1878- Kıbrıs, Osmanlı Devleti'nden ayrılarak İngiliz egemenliğine girdi.

1876- Sultan Abdülaziz, Feriye Köşkü'nde odasında ölü bulundu.

1898- Pehlivan Koca Yusuf, Amerika dönüşünde, ''La Burgogne'' adlı geminin Atlas Okyanusu'nda batması sonucu öldü.

1930- Türk Tarihi Tetkik Heyeti ilk toplantısını yaptı. Ekip, 16 kişiden oluşuyordu. Heyet başkanlığına Tevfik Bey (Bıyıklıoğlu) seçildi.

1933- Şair Ahmed Haşim, İstanbul'da (46) öldü.

1961- ABD Başkanı John F. Kennedy ile Sovyetler Birliği Devlet Başkanı Nikita Kruşçev, Viyana'da bir araya geldi.

1973- Yavuz Zırhlısı, Gölcük'te yapılan törenle donanmadan çıkarıldı.
1.Dünya Savaşı'nda, Alman zırhlıları ''Goben'' ve ''Breslau'' Osmanlı Devleti'ne sığınmış; bu zırhlılara bayrak çekilerek, ''Yavuz'' ve ''Midilli'' adları verilmişti.

1974- Uluslararası Hukukçular Komitesi, Uganda'da İdi Amin'in iktidarı ele geçirmesinden bu yana 250.000 kişinin öldürüldüğünü açıkladı.

1989- İran'ın dini lideri Ayetullah Humeyni öldü.

1992- III. İzmir İktisat Kongresi toplandı.

1994- İslam toplumunda kadınların baskı altında olduğunu söyleyen Bangladeşli yazar Teslime Nesrin, radikal dinciler tarafından ölümle tehdit edildi.

1997- Irak'ın kuzeyinde terör örgütü PKK'ya karşı yürütülen Çekiç Harekatı'na katılan askeri bir helikopter, Zap Kampı yakınlarında düştü. Hakkari'de görevli 8 subay, 2 astsubay ve 1 er şehit oldu.

1998- Karadeniz Ekonomik İşbirliği'ni (KEİ) uluslararası bir örgüte dönüştüren KEİ Şartı, 11 ülke tarafından Ukrayna'nın Yalta kentinde imzalandı.

2001- Gaffar Okkan suikastıyla ilgili olarak, terör örgütü Hizbullah mensubu biri kadın 10 kişi yakalandı

5

1883- ''Das Kapital'in yazarı, Alman filozof Karl Marx, Londra'da öldü.

1883- Orient Express, Paris'ten İstanbul'a hareket etti.

1916- Yavuz Sultan Selim tarafından 1517'de Osmanlı topraklarına katılan Hicaz'da isyan başladı.

1926- Ankara'da; Türkiye, İngiltere ve Irak arasında Musul Antlaşması imzalandı. Türkiye, Musul petrollerinin gelirinden 25 yıl süreyle yüzde 10 pay almayı kabul etti ve Musul'daki haklarından vazgeçti. Fakat daha sonra, 500 bin sterlin karşılığında bu haktan da vazgeçildi.

1947- ABD Başkanı Truman, Dışişleri Bakanı George C. Marshall tarafından hazırlanan ve komünizm tehdidine karşı koymayı amaçlayan ''Marshall Planı''nı imzaladı. (Türkiye de bu yardımdan "yararlandı")

1964- Hükümetin Kıbrıs'a müdahale kararı üzerine, ABD Başkanı Johnson, İnönü'ye, müdahalede ABD yardımından silahların kullanılamayacağını belirten bir mektup gönderdi.

1967- İsrail ile Arap ülkeleri arasında; tarihe ''Altı Gün Savaşı'' diye geçen çatışmalar başladı. Çatışmalar sonrasında, kendi topraklarından daha fazla toprak elde eden İsrail, Gazze Şeridi'ni, Bethelem ve Hebron kentlerini, Batı Şeria'yı ve Golan Tepeleri'ni ele geçirdi.

1971- Tiyatro ve sinema sanatçısı, şair Cahit Irgat, (56) öldü.

1973- Ressam Fikret Adil, (72) yaşama veda etti.

1974- Bilim adamı Prof. Dr. Hilmi Ziya Ülken, (68) öldü.

2004- Yazar, karikatürist, eleştirmen Zahir Güvemli İstanbul'da öldü

6

1799- Aleksandr Puşkin, Moskova'da doğdu.

1919- İstanbul'daki İngiliz Kuvvetleri Komutanı General Milne, Harbiye Nezareti'ne yazı göndererek, Mustafa Kemal Paşa'nın geri çağrılmasını istedi. Harbiye Nazırı Şakir Paşa da 8 Haziran'da Mustafa Kemal Paşa'ya geri dönmesi için yazı gönderdi.

1944- Müttefikler, Normandiya'ya çıkarma yaptı.

1961- Ordu içindeki Silahlı Kuvvetler Birliği, Devlet Başkanı Cemal Gürsel'e muhtıra verdi. Muhtırada, görevden alınan Hava Kuvvetleri Komutanı İrfan Tansel'in göreve iadesi istendi. İrfan Tansel, 8 Haziran'da Hava Kuvvetleri Komutanlığı'na döndü.

1968- ABD Senatörü ve başkan adayı Robert Kennedy vurularak öldürüldü.

1968- Kurtuluş Savaşı komutanlarından, meclis başkanlarından Orgeneral Kazım Özalp, (86) Ankara'da öldü.

1980- Ressam Hamit Görele, (87) İstanbul'da yaşama veda etti.

1983- Sosyal Demokrasi Partisi (SODEP) kuruldu. Genel Başkanlığa Erdal İnönü seçildi.

1984- Hindistan ordusuna bağlı askerler, ''Sih''lerin kutsal mabedi olan ''Altın Tapınak''a kanlı bir baskın düzenlediler. Bu baskından sonra, Hindistan'ın çeşitli kesimlerindeki militan olmayan Sihler de silahlanmaya başladılar.

1992- Gazeteci Hikmet Feridun Es öldü. 1909'da doğan Es, gazeteciliğe 1926 yılında başlamıştı.

1992- Şırnak'ın Şenova, Sarıziyaret jandarma karakollarına saldırmak isteyen 60 PKK'lıdan 20'si ölü ele geçirildi. Teröristlerin, 23 cesedi ise Hezil Çayı'na attığı bildirildi.

2000- Şili eski diktatörü Augusto Pinochet'in dokunulmazlığı kaldırıldı

7

1557- Mimar Sinan tarafından inşa edilen Süleymaniye Camii açıldı.

1866- Anadolu'da kurulan ilk demiryolu hattı olan İzmir-Aydın demiryolu açıldı.

1889- Ertuğrul gemisi, Japonya'da Yokohama Limanı'na ulaştı. Gemi, dönüşünde battı.

1914- Atlas Okyanusu ile Büyük Okyanusu birbirine bağlayan Panama Kanalı gemilere açıldı.

1920- ''Matbuat ve İstihbarat Müdüriyet-i Umumiyesi'' (Basın Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü) kuruldu.

1929- Vatikan, bağımsız devlet oldu.

1939- CHP İdare Heyeti, devlet ve parti yönetimini yeniden ayırmaya karar verdi.

1942- Etimesgut fabrikasında yapılan ilk Türk uçağı havalandı.

1945- Celal Bayar, Adnan Menderes, Fuat Köprülü ve Refik Koraltan tarafından imzalanan ve ''Dörtlü Takrir'' olarak anılan önerge, CHP Meclis Grubu'na verildi.

1956- Demokrat Parti hükümetinin, muhalif partiler ve basından gelecek eleştirileri önlemek amacıyla hazırladığı Basın Kanunu, TBMM'de kabul edildi. Gazete çıkarmak ve imtiyazını almak için ağır koşullar öngören yasa, yayın anlayışını da denetim altına alıyordu.

1973- Sökülmek üzere satılan Yavuz zırhlısının devir teslimi dolayısıyla Gölcük Deniz Üssü'nde yapılan törende, duygulu anlar yaşandı.

1977- Semiha Yankı, 13. Uluslararası Altın Orfe Şarkı Yarışması'nda birinci oldu.

1980- ABD'li yazar Henry Miller öldü.

1982- Türkiye'nin Lizbon Büyükelçiliği İdari Ataşesi Erkut  Akbay ve eşi, Ermeni bir teröristin silahlı saldırısına uğradı. Saldırıda, Erkut Akbay öldürüldü, eşi Nahide Akbay ağır yaralandı.

1994- Ayşegül Tecimer, tarihi eser kaçakçılığından gözaltına alındı.

1997- Genelkurmay'ın, ''İslami sermayenin finans ve eğitim stratejisi'' konulu brifingine, yüksek yargı başkan ve üyelerinin yanı sıra Ankara DGM'deki 18 savcı ve hakim de katıldı.

8

  632- Son peygamber Hazreti Muhammed, (62) öldü.

1632- IV. Murat, Yeniçerilere karşı ''baskı'' dönemini başlattı.

1949- Amerikan Federal Soruşturma Bürosu'nca (FBI) hazırlanan raporda, aralarında film yıldızları Frederic March, John Garfield, Paul Muni ve Edward G. Robinson'ın da bulunduğu Holywood ünlüleri, Komünist Parti üyesi ilan edildi. Bu raporla, 1940'ların sonuyla 1950'ler boyunca ABD'yi saracak olan
antikomünist histeri başladı.

1951- Türkiye'de ilk kalp ameliyatı, Gülhane Askeri Hastanesi'nde yapıldı.

1952- Yunanistan Kralı I. Paulos ve Kraliçe Frederika, Türkiye'ye geldi.

1958- İstanbul Beyazıt Meydanı'nda, Kıbrıs için 300 bin kişinin katıldığı ''Ya Taksim, Ya Ölüm'' mitingi yapıldı.

1960- Ordu mensupları, Hazineye yardım amacıyla alyanslarını bağışlamaya başladılar.

1960- İstanbul'da 27 Mayıs'ı ve orduyu desteklemek amacıyla miting yapıldı.

1973- İspanya'yı 34 yıl tek başına yöneten General Franco, Lois Bianco'yu devlet başkanlığına atadı.

1973- İstanbul Boğaz Köprüsü'nde, taşıtla geçiş denemesi yapıldı.

1975- Kıbrıs'taki referandumda, Kıbrıs Türk Federe Devleti Anayasası onaylandı.

1979- Gazeteci yazar Oğuz Özdeş öldü.

1985- Atatürk'ün manevi evlatlarından tarih araştırmacısı Afet İnan öldü.

1987- İstanbul'da deniz otobüsü seferlerine başlandı.

2000- Ünlü karikatürist Ferruh Doğan, (68) İstanbul'da öldü.

2003- ''Türk Shindler'i'' diye anılan Selahattin Ülküman öldü.

9

     68- Roma İmparatoru Neron, intihar etti.

1617- Padişah I. Ahmed'in isteğiyle Mimar Sedefkar Mehmed Ağa tarafından inşa edilen ve yapımı 8 yılda tamamlanan Sultanahmet Camii ibadete açıldı.

1870- İngiliz yazar Charles Dickens öldü.

1928- Avusturalyalı pilot Charles Kingsford-Smith, uçağıyla Büyük Okyanus'u aştı.

1934- Carl Barks'ın çizdiği ''Vakvak Amca'' (Donald Duck), ilk kez bir çizgi filmde yer aldı. Barks, 1935'te Walt Disney'e katıldı.

1942- Anıtkabir için açılan yarışmada, Prof. Emin Onat ve Orhan Arda'nın projeleri birinci oldu.

1947- Türkiye, Dünya Sağlık Örgütü'ne üye oldu.

1950- ''Ece'' ajandalarının sahibi Mehmet Sadık Kağıtcı İstanbul'da öldü.

1962- Türkiye ile Sovyetler Birliği arasında doğrudan telefon hattı açıldı.

1964- Başbakan İsmet İnönü, ABD Başkanı Lyndon Johnson'un mektubunu yanıtladı.

1977- Türkiye'nin Vatikan Büyükelçisi Taha Carım, Roma'daki evinin önünde uğradığı silahlı saldırıda öldürüldü. Saldırıyı, ''Ermenistan Gizli Kurtuluş Ordusu'' adlı terör örgütü üstlendi.

1979- ''Çocuk Yılı'' dolayısıyla düzenlenen ''Uluslararası Tahta At Çocuk Şenlikleri'', Çanakkale ve Truva'da başladı.

1985- Yönetmenliğini Ali Özgentürk'ün yaptığı At filmi, Tokyo Film Şenliği'nde büyük ödülü iki filmle paylaştı.

1989- Savarona gemisi, Sadıkoğlu ve Japon firmaları tarafından ''restore et-işlet-devret'' sistemiyle kiralandı.

1991- SHP'nin ev sahipliğinde yapılan Sosyalist Enternasyonal Konsey Toplantısı, İstanbul'da başladı.

1998- Türkçe Konuşan Ülkeler Devlet Başkanları 5. Zirvesi, Kazakistan'da yapıldı.

1999- Yugoslavya ve NATO, Kosova'da Sırp birliklerinin geri çekilmesi anlaşmasını imzaladı. NATO, hava saldırılarını durdurdu ve 20 Haziran'da resmen sona erdirdi.

2000- Ulusal Deprem Konseyi kuruldu.

10

1909- Telsizle ilk ''S.O.S'' sinyali, Slavonia adlı İngiliz gemisinden verildi.

1910- Sadayı Millet Gazetesi başyazarı Ahmet Samim, İstanbul'da öldürüldü.

1916- Osmanlı yönetimindeki Mekke, Arap isyanı sırasında Arapların eline geçti.

1923- Türk dostu Fransız yazar Pierre Loti öldü.

1927- Gazi Koşusu At Yarışı ilk kez yapıldı. Ankara Hipodromu'ndaki yarışı Mustafa Kemal Paşa da izledi.

1930- Türkiye ile Yunanistan arasında, ''Ahali Mübadelesi Antlaşması'' imzalandı.

1934- İran Şahı Pehlevi, Türkiye'yi ziyaret amacıyla Gürbulak'ta Türk sınırına geldi ve törenle karşılandı.

1935- Mülkiye Mektebi'nin adının Siyasal Bilgiler Okulu olarak değiştirilmesine karar verildi.

1940- Mussolini, Hitler'in yandaşı olarak II. Dünya Savaşı'na girdi.

1946- İtalya'da krallık sona erdi, Cumhuriyet ilan edildi.

1946- Türkiye Gazeteciler Cemiyeti kuruldu.

1949- Devlet Tiyatro ve Operası, TBMM'de kabul edilen yasayla Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı olarak kuruldu. İlk genel müdür, Muhsin Ertuğrul oldu.

1955- 2,5 yılda tamamlanan 300 odalı, 500 yataklı İstanbul Hilton Oteli açıldı.

1960- Turan Emeksiz, Nedim Özpolat, Ersan Özey, Ali İhsan Kalmaz ve Sökmen Gültekin, Ankara'da Anıtkabir yamacında toprağa verildi.

1960- Celal Bayar ve Adnan Menderes, yargılanmak üzere Yassıada'ya götürüldü.

1966- İlk Meclis'te Antalya Milletvekili, ilk basın yayın ve enformasyon genel müdür-lerinden, maarif vekili, şair ve yazar Hamdullah Suphi Tanrıöver, (81) öldü.

1967- Arap-İsrail savaşında İsrail; Gazze Şeridi, Golan Tepeleri, Doğu Kudüs, Batı Şeria ve Sina Yarımadası'nı işgal etti.

1967- ABD'li sinema oyuncusu Spencer Tracy yaşama veda etti.

1984- Şair, yazar Halide Nusret Zorlutuna, (83) öldü.

1987- Eskişehir F-16 uçak motor fabrikası, Cumhurbaşkanı Kenan Evren tarafından açıldı.

1990- Teröristler, Şırnak'ın Çevrimli Köyü'ne düzenledikleri saldırıda 26 vatandaşı öldürdüler.

1993- Dünya Sinemalar Günü, Türkiye'de ilk kez kutlandı.

2000- Suriye Devlet Başkanı Hafız Esad öldü. Yerine 17 Temmuz'da oğlu Beşşar Esad getirildi.

2001- Kuzey İrlanda'nın başkenti Belfast'ta düzenlenen 11. Dünya Büyükler Boks Şampiyonası'nda, 57 kiloda Ramazan Paliani, Dünya Şampiyonu olarak altın madalya kazandı.