Ekim
29

1863- İsviçreli Henri Dumant Kızılhaç'ı kurdu.

1911- Ünlü Amerikalı gazeteci Joseph Pulitzer, Güney Carolina'da öldü.

1923- Cumhuriyet ilan edildi. Mustafa Kemal Paşa Cumhurbaşkanı seçildi.

1924- Milletler Cemiyeti Konseyi'nde, Türkiye-Irak sınırı, Musul'u Irak'ta bırakacak biçimde saptandı.

1927- Irak'ta yapılan kazılarda, Ur kenti yakınlarında 5 bin yıl öncesine ait olduğu belirlenen bir molekül takımı bulundu.

1930- Ankara'daki Cumhuriyet Bayramı törenlerine Yunanistan Başbakanı Venizelos da katıldı.

1933- Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal, coşkuyla kutlanan Cumhuriyetin 10. Yılı'nda ünlü nutkunu okudu.

1954- Dr. Hikmet Kıvılcımlı Vatan Partisi'ni kurdu.

1961- İlk Türk yapımı otomobil ''Devrim'', Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel'e armağan edildi. ''Devrim''in deneme sürüşü, yetersiz benzin konulması yüzünden başarısızlıkla sonuçlandı.

1987- Cumhuriyetin 64. yılında yerli yapım F-16 uçağı uçtu.

1992- Türkiye ile Irak'ın kuzeyi arasında stratejik öneme sahip Sinhat Boğazı, TSK'nin eline geçti. Çatışmalarda 90 terörist öldürüldü.

1992- Kazakistan ve Türkmenistan, ilk büyükelçiliklerini Ankara'da açtılar.

1998- Cumhuriyetin 75. yıldönümü, bütün yurtta, dış temsilciliklerde ve KKTC'de coşkuyla kutlandı.

1998- THY'nin Adana-Ankara seferini yapan Boeing 737 tipi uçağı, 33 yolcu ve 6 kişilik mürettebatıyla kaçırıldı. Uçağı kaçıran Erdal Aksu, ölü ele geçirildi. Aksu'nun Diyarbakır'da 4 öğretmeni katletmekten aranan bir terörist olduğu belirlendi.

1998- Amerikalı astronot John Gleen 36 yıl aradan sonra (77), Discovery mekiğiyle yeniden uzaya gitti.

1998- Azerbaycan, Gürcistan, Kazakistan, Özbekistan ve Türkiye, Hazar ve Orta Asya petrollerinin batı pazarlarına Bakü-Tiflis-Ceyhan ana petrol boru
hattıyla ulaştırılmasına ilişkin Ankara Deklarasyonu'nu imzaladılar.

30

1757- Sultan III. Mustafa tahta çıktı.

1873- Teodor Kasap tarafından çıkarılan mizah gazetesi ''Hayal'' yayınlanmaya başlandı.

1905- Aspirin ilk kez satışa sunuldu.

1918- I. Dünya Savaşı'ndan yenik çıkan Osmanlı Devleti ile galip devletler arasında Mondros Mütarekesi imzalandı.

1918- Çekoslovakya'da cumhuriyet ilan edildi.

1923- Mustafa Kemal Paşa, Başbakanlığa İsmet Paşa'yı (İnönü) atadı.

1937- Ankara Gar binası törenle açıldı.

1956- İngiltere ve Fransa, İsrail ve Mısır'a Süveyş Kanalı'nı 12 saat içinde terk etmelerini bildirdi.

1973- Boğaziçi Köprüsü, Cumhurbaşkanı Fahri Korutürk tarafından açıldı.

1974- Boksör Muhammed Ali yeniden ağır sıklet şampiyonu oldu.

1980- Bülent Ecevit, CHP Genel Başkanlığı'ndan istifa etti.

1983- Erzurum ve Kars'ta meydana gelen depremde 1.330 kişi öldü, 534 kişi yaralandı.

1984- Cumhurbaşkanı Kenan Evren, Mürted'de uçak fabrikasının (TAI) temelini attı

1993- Eski Türk Dil Kurumu Genel Yazmanı, Dil bilimci Ömer Asım Aksoy 95) öldü.

31

1517- Martin Luther, Protestanlığı ilan etti.

1661- Sadrazam Köprülü Mehmet Paşa öldü.

1831- Takvim-i Vekayi yayına başladı.

1919- Sütçü İmam, Kahramanmaraş'ta Fransız işgalcilere ilk kurşunu attı.

1922- Mussolini İtalya Başbakanı oldu.

1952- ABD, ilk hidrojen bombası denemesini Marshall adalarında yaptı.

1963- Askeri Yargıtay, Talat Aydemir, Fethi Gürcan, Osman Deniz ve Erol Dinçer'in idamına ilişkin kararı onadı.

1963- 50. kez milli formayı giyen Fenerbahçeli futbolcu Lefter Küçükandonyadis'e şeref madalyası verildi.

1963- Besteci Mesut Cemil (62) öldü.

1967- Kıbrıs Türklerinin, Rum çetelerinin saldırılarına maruz kaldığı günlerde, Rauf Denktaş gizlice adaya girdi.

1984- Hindistan Başbakanı İndra Gandhi, Sih muhafız tarafından öldürüldü.

1989- Turgut Özal, 263 oyla Türkiye'nin Sekizinci Cumhurbaşkanı seçildi.

1992- Türk Silahlı Kuvvetleri, Irak'ın kuzeyindeki terör üssü Haftanin kampını ele geçirdi.

1992- Vatikan, dünyanın güneşin çevresinde döndüğünü söyleyen Galileo'nun
haklılığını teslim etti.

1993- İtalyan yönetmen Federico Fellini öldü.

1993- Yazar Berna Moran (72) öldü.

1997- Milli Güvenlik Kurulu toplantısında, 18 Kasım 1992 tarihli belge yerine kaim olmak üzere, yeniden düzenlenen Milli Güvenlik Siyaseti Belgesi uygun
bulundu.

2003- Öykü ve oyun yazarı Fuat Örer (64) İstanbul'da öldü

Kasım
1

1604- William Shakespeare'in trajedisi ''Othello''nun ilk gösterimi Londra Whitehall Palace'da yapıldı.

1922- Saltanat ve Halifelik makamları birbirinden ayrıldı ve saltanat kaldırıldı.

1927- Mustafa Kemal Paşa ikinci kez Cumhurbaşkanı seçildi.

1928- Yeni Türk harfleri kabul edildi.

1929- Ankara'da ''Anadolu Halk Bilgisi Derneği'' kuruldu. Derneğin 124 sayı çıkan ''Halk Bilgisi Haberleri'' adlı dergisi de yayımlanmaya başlandı.

1934- Ankara Kızılay'da Güven Anıtı açıldı.

1936- Ankara Devlet Konservatuvarı öğretime başladı.

1951- Cezayir Ulusal Özgürlük Cephesi, Fransa'ya karşı gerilla savaşı başlattı.

1954- Cezayir bağımsızlığını kazandı.

1958- Şair Yahya Kemal Beyatlı (74) İstanbul'da öldü.

1959- Tiyatro ve sinema sanatçısı Halide Pişkin (53) öldü.

1962- Sovyetler Birliği, Mars'a ilk roketi fırlattı.

1992- Cihan Haber Ajansı (CHA) kuruldu.

1993- Cumhuriyet tarihinin ilk din şurası toplandı.

1995- Eski Yugoslavya devletleri ile Bosna barış görüşmeleri başladı.

1996- NTV yayın hayatına başladı.

1998- İslam Konferansı Teşkilatı Ekonomik ve Ticari İşbirliği Daimi Komitesinin (İSEDAK) 14. Toplantısı İstanbul'da başladı.

2001- Çin'in Ukrayna'dan satın aldığı yüzer kütle Varyag, İstanbul Boğazı'ndan geçti. Varyag, 2 Kasımda da Çanakkale Boğazı'ndan Ege'ye çıktı

2

1870- İstanbul'da ilk mizah dergisi ''Diyojen''in birinci sayısı yayınlandı.

1914- Rusya, Osmanlı Devleti'ne savaş ilan etti.

1918- Enver, Talat ve Cemal paşalar, beraberindekilerle bir Alman gemisi ile
yurttan ayrıldılar.

1934- İçişleri Bakanı Şükrü (Kaya) Bey'in genelgesiyle radyo programlarından
alaturka musiki kaldırıldı.

1936- İngiltere'de BBC, düzenli TV yayınına başladı.

1950- İrlandalı eleştirmen ve Nobel ödüllü yazar George Bernard Shaw (94) öldü.

1964- Suudi Arabistan Kralı Suud tahttan indirildi; yerine Prens Faysal getirildi.

1970- Salvador Allende, Şili Devlet Başkanı oldu.

1989- Malatya Gazeteciler Cemiyeti kuruldu.

1990- Fener Rum Ortodoks Patriği Bartholomeos göreve başladı.

1996- Tiyatro ve sinema sanatçısı Duygu Ankara öldü.

1998- Prof. Dr. Bahri Savcı, İstanbul'da öldü.

2004- Anayasa Mahkemesi, 11 yıl aradan sonra Yüce Divan sıfatıyla eski
Enerji ve Tabii Kaynaklar bakanları Cumhur Ersümer ile Zeki Çakan'ı yargılamaya başladı.

2005- Türk radyo ve televizyonculuğunun önemli isimlerinden Altan Aşar, İzmir'de öldü

3

1493- Kristof Kolomb, ikinci seyahatinde Karayip Adaları'nı keşfetti.

1507- Leonardo da Vinci'ye Lisa Gherardini'nin (Mona Lisa) tablosunu yapma
işi verildi. Lisa del Giocondo'nun kocası, karısının 3 dişinin çekilmesi ve
yerlerine takma diş takılmasının ardından, Da Vinci'ye ''Mona Lisa'' tablosunu ısmarladı.

1839- ''Gülhane Hattı Hümayunu''nun açıklanmasıyla Tanzimat devri başladı.

1888- Londra'da Karındeşen Jack, son kurbanını öldürdü.2002 yılında cinayet romanları yazarı Patricia Cornwell, araştırmaları sonucu Karındeşen Jack'in, İngiliz empresyonist ressam Walter Richard Sickert (1860-1942) olduğunu iddia etti.

1912- Tamamı metalden yapılmış ilk uçak, Fransa'da, pilotlar Ponche ve Prinard tarafından uçuruldu.

1918- İngilizler Musul'u işgal etti.

1921- New York'ta süt taşıyıcıları greve gitti ve binlerce galon süt, New York caddelerine döküldü.

1936- Ankara'da Çubuk Barajı açıldı.

1957- Sovyetler Birliği, ikinci yapay uydu Sputnik 2'yi yörüngesine fırlattı. Bu uyduda, uzaya giden ilk hayvan olan Laika adlı köpek de bulunuyordu.

1969- Fenerbahçe'nin ve milli takımın unutulmaz kaptanı Zeki Rıza Sporel öldü.

1971- Tarihi Tepebaşı Tiyatrosu, yangın sonucu harap oldu.

1983- Atatürk Barajı ve Hidroelektrik Santrali'nin temeli atıldı.

1986- Zaman gazetesi yayın hayatına başladı.

1991- İsrail ve Filistin yetkilileri arasındaki ilk yüz yüze görüşmeler, Madrid'de başladı.

1992- İllionis'te Demokrat Carol Moseley-Braun, ABD Senatosuna seçilen ilk
siyah kadın oldu.

1996- Susurluk'taki trafik kazasında İstanbul Emniyet Müdür Yardımcısı
Hüseyin Kocadağ ile birlikte 3 kişi öldü, DYP Şanlıurfa Milletvekili Sedat Edip
Bucak yaralandı. Ölenlerden birinin ''Mehmet Özbay'' sahte kimlikli Abdullah
Çatlı olduğu saptandı.

2002- Adalet ve Kalkınma Partisi, erken genel seçimlerden birinci parti çıktı.

4

  644- Halife Hz. Ömer, Medine'de suikasta kurban gitti.

1879- ABD'li James J. Ritty, yazar kasayı geliştirdi.

1909- Bağdat Demiryolları kapsamında yapılan Haydarpaşa Garı törenle açıldı.

1922- Son Osmanlı hükümeti (Tevfik Paşa kabinesi) istifa etti.

1922- Osmanlı Devleti'nin resmi gazetesi Takvimi Vakayi yayınını durdurdu.

1922- İngiliz arkeolog Howard Carter ve ekibi, Tutankamon'un mezarını keşfetti.

1937- Mark Twain Cemiyeti, Atatürk'e madalya verdi.

1940- İngiltere, Girit'i işgal etti.

1946- BM Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) kuruldu.

1950- Türkiye, Avrupa İnsan Hakları Bildirisi'ni imzaladı.

1951- Din dersi ilkokullarda ders programına alındı.

1956- Sovyet güçleri Macaristan'a girdi.

1979- Tahran'daki ABD elçiliğini işgal eden Humeyni yanlıları, elçilik görevlilerini rehin aldı.

1981- YÖK Yasası kabul edildi.

1982- Şeyhülmuharririn Burhan Felek (93) öldü.

1983- Gazeteci, yazar ve siyaset adamı Doğan Avcıoğlu (57) öldü.

1984- Şair Ümit Yaşar Oğuzcan (58) öldü.

1995- İsrail Başbakanı İzak Rabin (73), 27 yaşındaki sağcı bir öğrenci tarafından öldürüldü.