Denizce
Atatürk'ün nutkunu
elektronik ortamda onurla paylaşıma açmıştır
Dostlarınızla paylaşırsanız seviniriz.
Büyüklere Masallar
KABAK
ÇEKİRDEKLERİ
Yazar: Yıldız
Kenter
İnsanın ortak kaderi doğum, ölüm ve o aradaki zaman,
yaşam... Doğmak, ölmek isteğe bağlı değil... Ölmek, belki
bazen.
Bize düşen, yaşamak. Koşullar ne olursa olsun yaşamak...
Ayakta kalmak...
Haydi sıyırttın, sıyırttın, hayatta kalabildin zar zor...
Uzun yaşamak, bir ayrıcalık. İyi, güzel...
Ama ayakta kalmak, kalabilmek. Ceza! Müthiş bir ceza!
İlkokuldaydım,
birinci sınıfta. Hiç unutmadığım bir cezaya çarptırıldım.
Karatahtanın önünde, sırtım sınıfa, yüzüm karatahtaya dönük,
ders bitimine kadar kıpırdamadan ayakta durmak...
Utanıyorum, midem bulanıyor. Ölmek istiyorum. Herkesten
nefret ediyorum, herkes ölsün istiyorum. Sonra bir ara
cebimdeki kabarıklığı hissediyorum: kabak çekirdeklerim! Bir
kuruşluk kabak çekirdeği almıştım, bir tane bile yemedim.
Mahmut'la (Benden bir buçuk yaş büyük ağabeyim; üçüncü
sınıfa gidiyor) eve giderken yiyecektik. Evimiz taa tepede,
Abidin Paşa Köşkü'nün orada.
Bahardı...
Bademler açmış, tepeye giden toprak yol bomboş.
Ev yok pek. Apartman hele hiç yok. Göz alabildiğine tarla.
Papatyalar, gelincikler. Haydi be sen de!.. Ne diye
ölecekmişim... Mati'ciğimle güzelim dağ yolunda çekirdek
yiyerek, konuşa gülüşe eve gitmek varken!
Şimdi dönüp geriye
baktığımda, hep çekirdek misali umutlar peşinde ayakta
kalabildiğimi görüyorum.
Öleceğimi bile bile bir çekirdek uğruna bu kadar çaba,
çırpınma! Değer mi?
Birşey yap.
Met'i anımsıyorum, Sevgili Aziz Nesin'i...
İçim ısınıyor yeniden.
Kalk hadi diyorum, durma koş, birşeyler yap. Yaşa...
Dur diyorlar bir yandan da, koşma...
Yeter, dinlen artık. Koşma...
Öl artık! Ama
çekirdeklerim bitmedi ki daha...
Alper Kaya'ya
teşekkürlerimizle
Haftanın Çizgisi
Kazlar
Yaban kazlarının
havada "V" biçiminde uçtuklarını
görmüşsünüzdür... Bilim adamları kazların uçuş biçimlerini
araştırmışlar ve şu sonuca varmışlar:
"V" şeklinde uçarken, her kanat çırpılışında, arkadaki kuşu kaldıran
bir hava akımı yaratır. Bir
öndekinin kanat çırpışının sağladığı yarar ile uçuş menzilini % 70 oranında uzatabilirler.
Yani tek başına gidebilecekleri yolun en az iki katını
birlikte oldukları için gidebilirler. (sivri sinek
1.saz)
Bir kaz, "V" grubundan çıktığı
anda, avantajını kaybeder ve uçmakta güçlük çeker. Gönlü
istemese bile "aklı" onu geri döndürür.
(sivri sinek 2.saz)
Grubunun başında giden kaz hiç
bir hava akımından yararlanamaz. Bu yüzden diğerlerinden
daha çabuk yorulur. Yorulunca en arka, en uç, en az güç
gerektiren konum onundur. Bu değişim sürekli yapıldığından
her kaz grubun her noktasında yer almış olur.
(sivri sinek 3.saz)
Hız yavaşladığında gerideki
kuşlar, daha hızlı gitmek için öndekileri bağırarak
uyarırlar... (Yaşamın
notası: İlerlemek ve yol almak için bazen başkalarının
uyarılarına gereksinim duyulabilir. Bundan alınmak yerine, böylesine uyarılara teşekkür
edilmelidir).
Gruptaki bir kuş hastalanırsa,
ya da bir avcı tarafından vurulup uçamayacak duruma gelirse;
düşen kuşa yardım için gruptan iki kaz ayrılır ve
korumak üzere hasta/yaralı kazın yanına giderler. Tekrar
uçabilene kadar onu asla terk etmezler (ölüm hali hariç) Daha sonra kendilerine başka
bir kaz grubu bulurlar. Hiç bir kaz grubu, kendilerine katılmak isteyen kazları reddetmez.
Ülkenin birindeki büyük
şehirlerden birinde bir kilise, havra ve cami tesadüf
birbirine nerdeyse komşu mesafesindeymiş. Zamanla papaz,
haham ve hoca arkadaş olmuşlar. Üçü de kendi dinince
ibadetini yaptırır, sonra bir arada vakit geçirirlermiş. Gel
zaman git zaman, yaz aylarında avluda kağıt oynamaya
başlamışlar. İnsan azmaya görsün, bir süre sonra bu oyunları
kumara dönüşmüş... Oysa yaşadıkları ülkede kumar
kesinlikle yasaaak...!
Sonunda münzevirin biri ihbar
etmiş "hocaları" ve polis baskın yapıp toplamış
muhteremleri. Papaz, İmam ve Haham toparlanıp oyun
kağıtlarını saklayıvermişler. Komiser kendinden emin önce
sorgulamış papazı:
- Sen din adamısın, yalan söylemek sana yakışmaz, söyle,
kumar oynuyordunuz, değil mi?
Papaz işin nereye varacağını
kestirip inkar edivermiş oracıkta...!
Komiser inanmamış getittirmiş
İncil’i kiliseden:
- Öyleyse Mukaddes kitap üzerine yemin et
demiş.
Papaz bir kere hayır
demişken, şimdi itiraf ederse büsbütün kötü olacağını da
bildiğinden. "Ne yapayım," diye düşünüp, "şimdi yalan yere
yemin eder, sonra kiliseye gidip günah çıkartırım, Allah'ım
da beni affeder..."
Elini kitaba basıp yemin edince, komiserin yapacak anca iki
şeyi kalmış
Dönmüş hocaya:
- Bak hoca efendi, bilirim islamiyette yalan söylemek
çok günahtır. İtiraf et; kumar oynuyordunuz, değil mi?
Hoca düşünmüş, "evet" dese
hem papazı ele verecek, hem de kendisi güme gidecek. "Papaz
bizden daha kıdemli, inkar ettiyse bir bildiği vardır.
arkadaş uğruna işleyeceğim bu suçu Allahım elbet affeder"
diye düşünüp kendini avutup, basmış yemini...
Sıra Haham Salamon’a
gelmiiiiiş tir...
Komiser bu son kozu da kaybetmek istemediğinden.
Bütün hışmı ile:
- Söyle Haham efendi," demiş,
Sakın inkar etme, kumar oynuyordunuz, değil mi?
Haham ellerini teslim
olurcasına kaldırmış...
- iyi da komiser bey..... kiminle?
Cem İşmen'e
teşekkürlerimizle
Püf Noktası
TÜRK DİL KURUMUNDAN
formen : İngilizce formen (foreman)
sözü "
1. Bir iş yerinde çalışan ustaların başı olan ve
onları denetleyen kimse,
2. İşçilerin düzenli ve verimli çalışmasını sağlayan
ve işçiler üzerinde otoritesi olan işçi."
anlamlarını taşımaktadır. Sözün ilk anlamı için
dilimizde ustabaşı karşılığı bulunmaktadır.
kefaret: isim, din b. (kefa:ret)
Arapça keffaret
1. Bir günahı Tanrı'ya bağışlatmak umuduyla verilen
sadaka veya tutulan oruç. 2. Diyet: "Onu
sevmek bile hayatımın kefareti oluyor."- A. Gündüz.
(bir şeyin) kefaretini ödemek cezasını çekmek: "Bunu
yapan günün birinde er geç bu günahın kefaretini
ödeyecektir."- H. Taner
leasing : İngilizce
bu söz "Bir taşınır veya taşınmazın kullanım
hakkının bir kuruluş tarafından belli bir süre
içinde ve belli bir kira karşılığında kiracıya
verilmesi." anlamını taşımaktadır. Bu söz için
dilimizde kiralama karşılığı bulunmaktadır.
nodül : İngilizce nodül (nodule) sözü
tıp alanında "ufak düğüm" anlamında
kullanılmaktadır. Bu yabancı söz yerine dilimizde
düğümcük karşılığı bulunmaktadır.
Türk Dil Kurumu
Atatürk Bulvarı, 217 Kavaklıdere / ANKARA
Tel: 0312 428 6100
Belgegeçer (Faks) : 0312 428 5288
Genel Ağ (İnternet)
http://tdk.org.tr
1548- Kanuni Sultan
Süleyman komutasındaki Osmanlı ordusu, Halep'e girdi.
1812- Napolyon Bonapart
komutasındaki Fransız ordusu, büyük kayba uğrayarak
Rusya topraklarını terk etmek zorunda kaldı.
1926- Türkiye'nin ilk
şeker fabrikası, Alpullu'da faaliyete geçti.
1934- Atatürk'ün
önerisiyle İsmet Paşa'ya, ''İnönü'' soyadı verildi.
1934- Lakap ve unvanlar
kaldırıldı. Kanunla ''Ağa, hacı, hafız, hoca, molla,
efendi, bey, beyefendi, paşa, hanım, hanımefendi,
hazretleri'' gibi lakap ve unvanlar
kaldırılıyor; bütün yurttaşlar, kadın erkek, ''kanun
karşısında ve resmi belgelerde yalnız adlarıyla anılır''
deniliyordu.
1935- Afyon-Isparta
demiryolu açıldı.
1936- Tiyatro sanatçısı
Mari Felekyan (Toto Karaca'nın annesi) öldü.
1943- Tosya ve Ladik'te
7,2 büyüklüğündeki depremde 2 bin 824 kişi öldü.
1947- Eski Milli Eğitim
bakanlarından, köy enstitülerinin başlangıcı sayılan
okulları kuran Saffet Arıkan öldü.
1954- Kapalıçarşı'daki
yangında 1394 dükkan harap oldu. Çarşı yanındaki 3 han
ve birkaç bina büyük hasar gördü.
1986- Eski Dışişleri
bakanlarından Prof. Dr. Gündüz Ökçün öldü.
1993- Almanya, PKK'yı
terör örgütü ilan ederek, bütün yan kuruluşlarıyla
birlikte kapattı.
1996- Başbakan Yardımcısı
ve Dışişleri Bakanı Tansu Çiller, Susurluk kazasından
söz ederken, ''Devlet uğruna kurşun atan da yiyen de
şereflidir'' dedi.
27
1526- Kanuni Sultan
Süleyman, Avusturya seferine çıktı.
1780- Divan Edebiyatının
kadın şairi Fitnat Hanım İstanbul'da öldü.
1895- Fransız romancı
Alexandre Dumas (71) öldü.
1919- Bulgaristan,
Müttefikler ile barış anlaşması imzaladı.
1942- Alman orduları,
Toulon Limanı'na girerken; buradaki Fransız donanması
kendini yok etti.
1947- İstanbul İnönü
Stadyumu açıldı.
1950- Kore'de Kunuri
Savaşı başladı.
1967- ABD Başkanı
Johnson'un Kıbrıs Özel Temsilcisi Cyrus Vance, üçüncü
kez Ankara'ya gelerek Dışişleri Bakanı İhsan Sabri
Çağlayangil ile görüştükten sonra Türkiye'nin yeni
önerilerini götürdü. Yunan cuntasından kesin cevabını
vermesi istendi.
1970- İstanbul Kültür
Sarayı (şimdi AKM) yandı.
1976- CHP, Sosyalist
Enternasyonale üye olacağını açıkladı.
1994- Bestekar,
edebiyatçı, gazeteci-yazar ve 1983-1987 arasında Halkçı
Parti'den milletvekili olan Rüştü Şardağ öldü.
1995- Türk müziği
sanatçısı Abdullah Yüce kalp krizi sonucu öldü.
1995- Çevirmen,
araştırmacı, denemeci ve tiyatro yazarı Aziz Çalışlar
öldü.
1996- Diyarbakır, Bingöl,
Tunceli, Bitlis, Hakkari, Mardin ve Siirt'in kırsal
kesimlerinde sürdürülen operasyonlarda 52 terörist
öldürüldü, 5 terörist sağ
yakalandı. Çatışmalarda, 7 güvenlik görevlisi şehit
oldu.
2005- Yönetmen Uğur
Yücel'in filmi Yazı-Tura, 54.Uluslararası Mannheim
Heidelberg Film Festivali'nde Uluslararası Film Eleştiri
Ödülü'nü kazandı
28
1912- Arnavutluk
bağımsızlığını ilan etti.
1920- Mehmet Akif (Ersoy)
ve Eşref Edip ''Sebilü'r-Reşad'' dergisini
Kastamonu'da çıkarmaya başladılar.
1924- Futbolda ilk
Fenerbahçe-Beşiktaş maçında Fenerbahçe, rakibini 2-0
yendi.
1928- İlk kadın avukat
Beyhan Hanım, İstanbul I. Ticaret Mahkemesinde bir
kadını savundu.
1934- Hakimiyeti Milliye
gazetesi ''Ulus'' adıyla çıkmaya başladı.
1935- Bursa'da Merinos
Fabrikası ile Gemlik'te Suni İpek Fabrikasının temel
atıldı.
1936- Ereğli Kömür
Şirketinin hükümetçe satın alınmasına dair Ankara'da
sözleşme imzalandı.
1938- Atatürk'ün
vasiyetnamesi açıldı. Atatürk, vasiyetinde; parasının
nemasından yakınlarına, manevi evlatlarına aylık,
İnönü'nün çocuklarına yükseköğrenim ödeneği bağlanması
koşuluyla parasını ve Çankaya'daki mülkünü CHP'ye
bıraktı. Nemadan kalacak miktarın her yıl Türk Dil ve
Tarih kurumlarınca
paylaşılmasını istedi.
1940- II. Dünya Savaşı
ortamında 500 kilogramdan fazla tahıl stoklarına Ticaret
Bakanlığınca el konulması kararlaştırıldı.
1943- Churchill, Stalin
ve Roosevelt, Tahran'da bir araya geldi.
1951- Fikir ve Sanat
Eserleri Kanunu kabul edildi. Kanun, 1 Ocak 1952'de
yürürlüğe girdi.
1961- Fenerbahçe'nin
milli futbolcusu Can Bartu İtalya'nın Fiorentina
takımına transfer oldu. Bartu, 11 Temmuzda Lazio
takımıyla anlaşmış; ancak Bartu'nun askerliği nedeniyle
bu transfer gerçekleşememişti.
1967- NATO Genel
Sekreteri Brosio, Ankara'da Dışişleri Bakanı İhsan Sabri
Çağlayangil ile görüştü ve Atina'ya geçti. Türk jetleri
Kıbrıs üzerinde uyarı
uçuşları yaptı.
1979- Vatikan Devlet
Başkanı Papa II. Jean Paul resmi ziyaret için Türkiye'ye
geldi
1995- Yahudi asıllı iş
adamı Nesim Malki Bursa'da uğradığı silahlı saldırıda
öldü.
1998- Hakkari'nin Çukurca
ilçesi yakınında bir askeri helikopter, teröristlerin
açtığı ateşte pilotun vurulması sonucu düştü. 16 asker
şehit oldu.
2002- Abdullah Gül
başkanlığında kurulan 58. Hükümet, 170 ret oyuna karşı
346 kabul oyuyla güvenoyu aldı.
2002- Türk şiirinin büyük
ustalarından Melih Cevdet Anday İstanbul'da vefat etti.
''Garip'' şiir akımının yaşayan son üyesi Anday, (87).
2002- Galatasaray
Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr.
Bülent Tanör İstanbul'da öldü.
2005- Türk okurlarının
''Ters Akıyordu Volga'' adlı kitabıyla beğenisini
kazanan yazar Hatice Alptekin öldü
29
1846- Türk müziği
bestecisi Hammammizade İsmail Dede Efendi öldü.
1932- Jön Türk
hareketinin önderlerinden düşünür Abdullah Cevdet öldü.
1935- İstanbul'da
Paşabahçe Şişe ve Cam Fabrikası açıldı.
1936- Ankara Üniversitesi
Hukuk Fakültesinde Devrim Tarihi dersleri başladı.
1937- Hatay'da bağımsız
rejim yürürlüğe girdi.
1958- Besteci Necip Celal
Antel İstanbul'da öldü.
1967- Yunanistan,
Türkiye'nin koşullarını kabul edince bunalım giderildi.
1978- ''Halkın Tapınağı''
adlı tarikata üye 913 kişi Guyana ormanlarındaki
merkezlerinde zehir içerek topluca intihar etti.
1982- Aktör Cary Grant
öldü.
30
1900- Yazar Oscar Wilde
Paris'te bir otel odasında, duvar kağıdına ''birimiz
gitmeli'' diye yazarak intihar etti.
1909- Osmanlı tarihiyle
ilgili bilimsel çalışmalar yapmak amacıyla Tarihi Osmani
Encümeni kuruldu.
1910- ''Yorgun Savaşçı'',
''Devlet Ana'' romanlarının yazarı Kemal Tahir,
İstanbul'da dünyaya geldi.
1919- Fransa'daki
seçimlerde kadınlara ilk kez oy hakkı tanındı.
1925- Tekke ve
zaviyelerin kapatılmasına ilişkin kanun kabul edildi.
1925- Salahiyetsiz sarık
ve ruhani kıyafet taşıyanların cezalandırılmasına
ilişkin kanun çıktı.
1925- TBMM kürsüsünün
arkasındaki duvara ''Hakimiyet Milletindir'' yazılı
levha asıldı.
1929- Gazi Mustafa Kemal,
Alman tarihçi Emil Ludwig'i Çankaya'da kabul etti.
1930- Paris'teki bir film
şirketinin düzenlediği uluslararası ses yarışmasının
Türkiye bölümü, Cumhuriyet gazetesince gerçekleştirildi.
Yarışmaya katılan 38 kişiden Hudadat Şakir Hanım, 20
Jüri üyesinden 16'sının oyuyla ''Türkiye Ses Kraliçesi''
seçildi.
1952- ABD ilk hidrojen
bombasını Eniwetok Adası'nda patlattı.
1971- İdamla yargılanan
Mahir Çayan ve arkadaşları, İstanbul Askeri Cezaevinden
tünel kazarak kaçtı.
1973- Anadolu, Çukurova
ve Dicle üniversiteleri kuruldu.
1990- Zonguldak'ta 43 bin
maden işçisi greve başladı.
1997- Genel Nüfus Tespiti
ve Seçmen Yazımı gerçekleştirildi. Türkiye'nin nüfusu 62
milyon 865 bin 574 olarak belirlendi.
Aralık
1
1402- Timur, 57 yıldır
Rodos şövalyelerinin hüküm sürdüğü İzmir'i kuşattı.
1928- Yeni Türk
harflerinin kullanımı yürürlüğe girdi.Gazeteler,
mecmualar, levha, tabela ve ilanlar yeni harflerle
basılmaya başladı.
1928- II. İktisat Şurası
toplandı.
1928- Osmanlı borçlarının
tasfiyesine ilişkin anlaşma TBMM'de onaylandı.
1935- ABD'li aktör, yazar
ve yönetmen Woody Allen (Allen Stewart Konigsberg)
doğdu.
1940- II. Dünya Savaşı
dolayısıyla Türkiye'de geceleri karartma uygulaması
başladı.
1943- Roosevelt,
Churchill ve Stalin'in katıldığı Tahran Konferansı sona
erdi.
1950- Türk askerleri,
Kore'de Kunuri Zaferi'ni kazandı.
1954- Gazeteci Hüseyin
Cahit Yalçın cezaevine girdi.
1964- Türkiye ile Avrupa
Ekonomik Topluluğu arasında ortaklık kurulmasını
öngören, 12 Eylül 1963'te imzalanan Ankara Antlaşması
yürürlüğe girdi.
1965- Ereğli'de grizu
patlamasında 9 işçi öldü.
1968- Şarkıcı, oyuncu
Dario Moreno (47) İstanbul'da öldü.
1980- Turgut Özal,
Başbakanlık Müsteşarlığına atandı.
1980- Sanat dergisi
''Gösteri'' yayımlanmaya başladı.
1986- Yazar Demir Özlü,
hakkında açılan davaya katılmadığı gerekçesiyle
vatandaşlıktan çıkarıldı.
1989- Doğu Almanya
Parlamentosu, komünist partiyi iptal etti.
1994- Tango şarkıcısı
Şecaattin Tanyerli öldü.
2004- Yargıtay Başkanı
Eraslan Özkaya, yaş haddinden emekliye ayrıldı.
2
1804- Napolyon Bonapart,
Paris'te Papa'nın elinden taç giyerek Fransa İmparatoru
oldu.
1873- Türkiye'nin ilk
borsası sayılan ''Dersaadet Tahvilat Borsası'' açıldı.
1888- Vatan şairi Namık
Kemal (48) Sakız Adası'nda öldü.
1901- King Camp Gillette
tarafından jiletin patenti alındı.
1909- Leo Baekland ilk
yapay plastik ''Bakalit''in patentini aldı.
1909- Fransız Baron
Cathers, Osmanlı'daki ilk uçak gösterisini yaptı. Uçak,
Şişli Hürriyeti Ebediye tepesinden Bulgar Hastanesi'ne
indi.
1914- Avusturya,
Belgrad'ı işgal etti.
1918- Ermenistan, Osmanlı
devletinden bağımsızlığını ilan etti.
1920- Gümrü Antlaşması
ile Kars Ermenistan'dan alındı.
1928- Celal Sahir
(Erozan) Bey'in hazırladığı İmla Lügati yayımlandı.
1961- Küba lideri Fidel
Castro, kendisini Küba'yı komünizme taşıyacak bir
Marksist Leninist olarak deklare etti.
1963- Karadeniz Teknik
Üniversitesi Trabzon'da açıldı.
1963- Türkiye'nin ilk
koalisyon hükümetinin başkanı İsmet İnönü, 24 yıl sonra
ilk kez üstlendiği başbakanlık görevinden istifa etti.
1982- Dr. Robert K.
Jarvik tarafından geliştirilen ilk yapay kalp, Barney
Clark adlı hastaya takıldı.
1988- Benazir Butto,
Pakistan Başbakanı olarak yemin etti.
1993- Eğitimci Fikret
Madaralı öldü.
1993- Kolombiyalı
uyuşturucu imparatoru Pablo Escobar, Meddelin'de
güvenlik güçlerince öldürüldü.
1995- Sendikacı, yazar,
siyaset adamı Kemal Sülker öldü.
2003- Yargıtay 11. Ceza
Dairesi, kayıp trilyon davasında kapatılan RP'nin Genel
Başkanı Necmettin Erbakan'a ''özel belgede sahtecilik''
suçundan verilen 2 yıl 4 ay hapis cezasını oy birliğiyle
onadı.
2003- Türkiye'nin gazete
ve dergi dağıtımında ilk isimlerinden Fazıl Ünverdi,
(87) İstanbul'da öldü
Murat
Dikmen'e teşekkürlerimizle
Haftalık Hava Tahmini
Istanbul
Pazartesi
Salı
Çarşamba
Saat
knot
Yön
oC
UV
mm/3sa
Perşembe
Cuma
Cumartesi
Saat
knot
Yön
oC
UV
mm/3sa
UV.. Ultra-Viole
katsayısı 0=Güneşli
100=Çok bulutlu
mm/3sa = 3 saateki yağmur miktarı