Kemal Baral   

Marmaris limanını Akdeniz’e bağlayan boğazlardan çıkıp doğuya yönelince, Yıldız yarımadasının dik kayalık sahilleri başlar; burada birkaç tane derin mağara vardır. Bunlardan biri direksiz teknelerin rahatça girebileceği kadar büyüktür, günlük gezi motorları içine girerek gösteri yaparlar.

Yalancı boğazın güneyinde açık denize Marmaris’in kanalizasyonu boşalır, birkaç sarı şamandıra ile bölge işaretlenmiştir. Burada deniz kirlidir ve kirlilik birkaç millik alana yayılır.

Doğuya Karaağaç Limanına kadar uzanan sahil rüzgaraltı ve dik yarların denize indiği bir kıyı şerididir. Burada döküntü taşlarla sahile bağlı, büyük olanı dikdörtgen görünümlü iki kaya vardır, bunlara Devetaşı denir.

Bu bölgede tehlike arz eden önemli bir kayalık olan Turnalı Kayası kıyıdan üç gomina açıkta ve Marmaris boğazından itibaren 6 mil mesafede yer alır. (N 36,46,50 – E 28,24,00) Üzerinde bir metre kadar su bulunan ve 50 metrelik alana yayılmış kayalık döküntüler kolay görünmez, dalgalı havalarda üzerinde denizler kırılır. Üstüne işaret konulmadan önce epey canlar yakmıştı, şimdi iki küresi bulunan kırmızı bir şamandıra ile işaretlenmiştir, kuzeyinden veya güneyinden ama açık geçilmelidir.

Karaağaç Limanı

Akdenizdeki en büyük donanma üssümüzün bulunduğu Aksaz’ın içinde yer aldığı büyük koy askeri yasak bölgedir. Aslında içinde çok güzel demir yerleri olan doğal bir liman olmasına rağmen, yatçıların girip çıkamayacağı yasak bir yer olduğu için hakkında daha fazla izahat vermek gereksiz olacak.

Yılancık Adası 

Karaağaç limanının ağzında bulunan üstü yeşillik adanın güney tarafında yüz metre yükseklikteki tepede fener bulunmaktadır (FlWR 5s 102m 10M). Adanın güney sahilinde 7-8 m derinlikte kum yosun dip zemini olan geçici olarak durmaya müsait yerler vardır.

Ancak, bu ada da yasak bölge içinde kalır, karaya çıkmak ve yabancıların izinsiz girmesi yasaktır, devriye botu tarafından ara sıra denetlenir.

Karaağaç limanının doğusunda kalan Güdük burnu önünde biri sahile yakın diğeri ise 250 m açıkta burnun güney tarafında olan iki kayalık tehlikelidir, üstünde 50 santim su vardır zor fark edilir. Haritalarda ikisi de görünür fakat, açıkta kalan haritanın derinlik 40 m hattı çizgisi üzerine denk geldiği için gözden kaçabilir; dikkat edilmelidir. Kızılburun ile Turnalı burnu arasındaki farazi düz hattın güneyinde kalacak şekilde rota tutulmasını tavsiye ederim, o taktirde bu kayalıklar kuzeyde kalır ve tehlikesiz sularda seyir yapılmış olur.

Köyceğiz Limanı

Batıda Kızılburun ve doğuda Delikada arasında yer alan Köyceğiz limanı kuzeye doğru genişleyerek uzanır ve sonunda daralarak Ekincik koyunda sonlanır. Kızılburun adını kırmızıya çalan dik kayalık yapısından almıştır ve tam önünde küçük bir ada bulunur. Delik ada ise güney kıyısındaki gerçekten kocaman bir delik nedeniyle bu ismi almıştır, üstünde fener vardır (Fl2 5s 35m 8M)

Kızılburun civarında haritalarda gözükmeyen tehlikeli kayalıklar vardır:

Burunun bir gomina kadar kuzeyindeki küçük burnun önünde 60m açıkta, üstünde bir metre su olan kayalıklar vardır.

Kızılburundan yarım mil kuzeyde kalan diğer küçük burnundan 50 m açıkta su seviyesinde kayalar vardır. Aynı burnun 120m açığında 40m lik bir sahaya yayılmış, üzerinde 1,5 m kadar su olan kayalık döküntüler vardır.

Köyceğiz limanının doğu sahili tamamen rüzgaraltıdır sığınılacak yer yoktur.

Batı sahilinde ise birkaç tane meltemde barınılacak koy bulunmaktadır.

Semizce Koyları

Kızılburunun kuzeyindeki önünde kayalıklar olan burun geçilince, biri batıya ve diğeri güneye doğru girinti yapan iki koy vardır.

Güneye doğru daralarak girinti yapan koy Küçük Semizce koyudur. Su derindir ve koy küçüktür 3 tekne ancak sığar; 15 m ortalama derilikte demir bırakılıp kıyıya koltuk alınarak durulabilir.

Batıya girinti yapan Büyük Semizce Koyu daha büyüktür, arkası taşlık plajdır. Koyu ortasından çıkan kayalık bir burun ikiye ayırır. Bunun güneyinde kalan kısım demirlemeye daha uygundur, dip kumdur; 7m kadar derinlikte demir atılıp plaja çıma tutularak rahat kalınır.

Kargı Koyu

Semizceler ile arasında belirgin yüksek bir burun olan geniş Kargı koyunun sahili çakıllık bir plaj ve arkası çam ormanıdır, sahile yakın bir su kuyusu vardır. Dip kumdur iyi demir tutar, iki metre derinlik hattı kıyıdan 20 –30 m mesafeye kadar devam eder; güney tarafı daha korunaklıdır.

Karaçay Koyu

Kargı koyunun kuzeyindeki yüksek kayalık bir burun ile, üzerinde fener bulunan daha kuzeydeki burnun arasında kalan Karaçay koyunun kuzey tarafında deniz dibi kum ve derinlik 6 m kadardır; burada demirlenip kıyıdaki ağaçlara koltuk verilebilir. Koyun güney tarafı daha korunaklıdır ama, bu tarafta su derindir ve dip de yosunluktur demir tutturmak daha zordur.

Bu koylarda alargada kalınmasını tavsiye etmem, her ne kadar melteme arkalarını dönmüş olsalar da meltemin yarattığı solugan buralara işler ve alargada kalan tekne yalpaya düşer; halbuki sahile çıma tutulunca solugan bodoslamadan gelir ve pek fazla rahatsız etmez.

Ekincik limanı kalabalık olduğu zaman tur tekneleri buraya demirlerler ve yolcularını Dalyana gönderirler.

Ekincik Koyu

Köyceğiz limanının kuzeydeki son kısmı iki yandaki yüksek burunların arasından girilen Ekincik koyudur. Batıda kalan burnun üzerinde fener vardır (Fl 5s 5M). Koyun kuzey sahili uzun kumsal plajdır. Caretta kaplumbağalarının yumurta bıraktığı yerlerden biri olan plaj yumurtaların açıldığı dönemde koruma altına alınır. Plaj sert bir kumu olmasına rağmen denizin ve çevrenin güzelliği nedeniyle büyük ilgi görür, yaz aylarında kumsalın kenarında kampingler kurulur, birkaç tane de sabit tesis vardır. Köy plajın arkasında yamaçlara doğru yayılmıştır. 30 km lik bir yol Fethiye – Marmaris ana yoluna bağlantı yapar.

Koyun batısında köy muhtarlığının işlettiği bir rıhtım mevcuttur. Gayet kaba olarak taşların üzerine dökülmüş betonla yapılmaya çalışılmış rıhtımın denize bakan duvarı büyük kayalar halinde olduğundan yanaşmak zor olur; kıçtan kara yapılırken dümeni taşa vurmamak için özen göstermeli ve biraz açık kalmalıdır, hal böyle olunca karaya çıkmak ve pasarella kullanmak mesele olmaktadır. Bu uyduruk rıhtımın kuzey tarafında tahta kazıklar üzerine yapılmış uzun iskele yer alır ama burası Dalyan’a yolcu taşıyan üstü tenteli piyade adı verilen teknelerin yanaşma ve bağlama yeridir, yan yana tıkış tıkış dururlar, bir kooperatif organizasyonu altında çalışırlar. Dalyan önünde demirlemek ve durmak mümkün olmadığından tur tekneleri genellikle bu rıhtıma kıçtan kara olur ve yolcularını burada bulunan piyadelerle Dalyan’a gezmek için gönderirler. Bu iş köy için önemli bir geçim kaynağı halindedir. Rıhtımda su ve elektrik alınacak bir yer vardır, arkasında kooperatif binası ve bir büfe ile market bulunur. Köy muhtarlığından bir görevli yanaşmaya yardımcı olur ve günlük ücret tahsil eder. Buraya yanaşırken demiri açığa ve uzun kaloma vererek atıp, tuttuğundan emin olmanızı tavsiye ederim.

Plajın önünde 6 ila 10 m arası suda demirleyip alargada kalmak da mümkündür. Öğleden sonra biraz rüzgar ve meltemin soluganı sebebiyle sallanır tekneler ama, gece genelde pek sakin olur. Orta boy ve özel yatlar mecbur kalmadıkça köy iskelesine yanaşmaz alargada kalmayı tercih eder. Ekincik koyunun güneydoğu köşesindeki Maden koyu hemen her havaya kapalı bir demir yeridir, eskiden buradan krom madeni yüklenirmiş. Şimdi ise “My Marina Clup” adlı bir tesis bulunmaktadır. Restoran olarak faaliyete başlamış tesisin önünde gayet muntazam iskeleler ve rıhtımlar inşa edilmiştir, tonoz döşenmiştir, palamar botu vardır, VHF irtibatı kurulabilir, teknelere yemek ve içki servisi yapılır, elektrik su tuvaletler ve duş mevcuttur; birkaç dükkanda alışveriş imkanı da sağlanmıştır. Böylece küçük çapta bir marina yaratılmıştır. Gurup vakti terasın manzarası pek hoş olur.

Delik Ada

Köyceğiz limanı girişinin doğu ucunda yer alan bu ada güney kıyısındaki kocaman bir delik nedeniyle bu ismi almıştır, üstünde fener vardır (Fl2 5s 35m 8M). Ada arkasındaki alçak sahilden kolayca ayırt edilir, üstü zeytinlik ve etrafı sivri kayalıklar halindedir. Ada ile karşısındaki sahil arasındaki geçit derin sudur.

Adanın doğu tarafında bir demir konstrüksiyon iskele vardır, buraya gezi motorları yanaşıp orada hazır bekleyen piyade kayıkları ile yolcularını Dalyan gezisine gönderirler.

Yatlar burada ancak meltemin esmediği havalarda kısa süreli olarak 4-5m kum zeminde demirleyebilirler. Tekneyi yalnız bırakıp gidilmemeli, içinde mutlaka mürettebat bırakılmalıdır; sakat yerdir her an hava değişebilir ne olacağı belli olmaz. Dalyanı rahat ve gözünüz arkada kalmadan gezmek istiyorsanız yatınızı Ekincik veya Karaçay koylarına demirleyiniz.

Dalyan

Antik Kaunos şehrinin limanının alüvyonlarla dolması neticesinde oluşmuş, labirent gibi su yolları ve sazlıkların bulunduğu bir delta; deniz ile artık bir göl halinde olan eski limanın arasında yer almaktadır. Deniz tarafı uzun kumsal bir plajdır ve burası Caretta kaplumbağalarının yumurtlama ve üreme yeridir, bu nedenle koruma altındadır ve dünyaca ünlü bir plajdır.

Dalyanın kuzeybatısındaki yüksek tepelerin dik yamaçlarına oyulmuş antik kaya mezarları da çok ünlüdür.

Kıvrılarak sazlıkların arasından geçen su yolu deniz ile gölü birbirine bağlar, sığ ve dar olduğu için yatların girmesi ve geçmesi mümkün değildir, ancak sandallarla ve piyade denilen üstü tenteli büyük kayıklar olan gezi tekneleri ile buradan geçmek ve dolaşmak mümkündür. Bunlar yörede bol miktarda hazır beklerler ve kooperatif organizasyonu altında çalışırlar, VHF 06 kanaldan çağrılabilirler. Yatlar uzun süre duracaklarsa Ekincik veya Karaçay koyuna demirler ve buradan piyadeler ile yolcular Dalyana götürülüp gezdirilir.

Dalyanın girişi güneyinde uzanan İztuzu plajının ucu ile, kuzeydeki sahili kumsal yüksek tepe arasındadır; girişteki üstünde ortalama 1 m kadar su olan kum bankı rüzgar ve akıntı sebebiyle sık sık yer değiştirir. Girişten sonra içerisi biraz genişler derinlik 1,5 ila 3 m arasında değişir, plajın arkasında kalan kısımda piyade kayıklarının müşteri çıkardığı birkaç tahta iskele vardır. Dalyanın içindeki su yolları gerçekten labirent gibidir yolu bilmeden kaybolursunuz, bu nedenle kendi botunuzla iyice yolu öğrenip bilmeden gezmeye kalkışmayın. Hız limiti 6 mil dir sürat motorlarına izin verilmez.

Girişten sonra bir su kanalı kuzeye doğru devam eder ve genişler burada Çandar köyünün tahta iskelesi vardır. İskelenin arkasındaki yamaçlarda Kaunos Akropolünün harabeleri vardır, dimdik bir tepenin doğu tarafından patika bir yolla çıkılan akropol görülmeye değer bir ören yeridir. Dağın yamaçlarına oyulmuş kaya mezarlarına çıkmak zordur.

Kanalın devamında buraya ismini veren Dalyanın balık geçiş kapısı görülür, buranın Kefal balığı yumurtaları ünlüdür kooperatiften satın alınabilir. Su kanalının devamında Dalyan beldesi sancak tarafta yer alır, uzun bir rıhtımı vardır buraya kayıklar bağlarlar, çınar ağaçları altında lokanta ve kahveler sıralanır. Beldeden Ortaca ve Köyceğize minibüs çalışır. Çok fazla sivrisinek ve sinek vardır, önlem olarak sinek kovucu solüsyonlardan vücudunuza sürmenizi tavsiye ederim.

Kanalın ucu göle ulaşır, bulanık yeşilimsi suyu olan göl vaktiyle antik şehrin limanı imiş. Buraya varmadan hemen önce bir çamur banyosu yapılan tesis vardır, şimdiki adı “ Aqua Mia”. Yöresel adı ise Rıza Çavuş Girmesi. Kenarında bir iskele bulunur ve kayıklar yanaşırlar, ortalıkta simsiyah çamurlara bulanmış bir sürü insan dolaşır, rivayete göre çamur şifalıymış. Kimi söylentilere göre de doğal çamur yetmediği için tesistekiler arada bir çimento sulandırıp geceden hazırlıyorlarmış.. Bilemem tabi, bazı kayıkçıların rivayeti böyle. Ama, çamura bulanmasanız bile, kafeteryada oturup ortalıkta simsiyah dolaşanları seyretmek de enteresan oluyor.

Dalyan ilginç ve benzeri olmayan bir yerdir, gezip görmenizi tavsiye ederim.

İztuzu kumsalından sonra doğuya doğru kıyı birden yükselir, Dalaman ovasına kadar yüksek kayalık dağlar ve bunların eteklerinden denize inen dik kayalık yarlar şeklinde sahil azametli ve yüksek Dişibilmez burnuna kadar devam eder. Bu kıyılar meltemde tamamen rüzgar altı olup sığınılacak barınacak uygun yer yoktur.

Dişibilmez burnu dikine 550 m deniz seviyesinden yukarı çıkar, yamaçlarında kayaların içine oyulmuş mağaralar vardır. Bu ve bunun gibi dik kayalık burunların önünde kuvvetli rüzgarlarda denizler kırılarak geri döner ve gelen dalgalarla çarpışıp büyük anafor ve dalga yaratırlar; o nedenle sert havalarda bu burunların açığından geçmek yararlı olur.

Dişibilmez burnu ile onun iki mil uzağındaki Karaburun arasında geniş Dişibilmez koyu yer almaktadır, kıyıları dik kayalıktır, koyun içinde sadece bir tane sığınılacak yer vardır.

Aşı İçi Limanı

Geniş Dişibilmez koyunun içindeki tek sığınılacak yer olan ve kuzey ucunda iki yüksek burun arasından girilen koy içine girilince batıya doğru koltuk yapar bu tarafta gri kumsal bir plaj sahilini çevreler, 10 – 15 m arası demir atılıp sahile koltuk verilerek kalınabilir. Koy içi hafif de olsa solugan alır. Doğuda kalan tarafta koy kuzeye doğru uzanır, sivri kayalık bir adacık koyun ağzında bulunur, iki tarafından da içeri girilebilir derin sudur. İçeride 4 – 5 teknelik yer vardır koy ağzındaki küçük ada soluganı önler, dipte sahile yakın tarafta plaka kayalar vardır demir tutmaz veya takılır; taşlık bölgeden önce 8 – 10 m derilikte dip kumdur buraya demir atılıp kıyıdaki taşlara çımı tutularak kalınabilir, sahilde küçük bir lokanta vardır, 25 km lik bir yol ile Ortacaya bağlantısı vardır. 

Karaburundan sonra kıyı şeridi alçalarak devam eder ve Dalaman ovasına iner, buradaki tamamen melteme açık geniş koy Dalaman büküdür. Bükün kuzey yamaçlarından sahile kadar çam ormanları iner, kumsal plajın denizi temiz ve berraktır, bu bölgeye Sarıgerme denir. Dalaman bükünün dümdüz sahili küçük bir yarımada gibi denize doğru çıkıntı yapan Akça buruna kadar devam eder. Akça burundan itibaren sahil tekrar yükselir, buradaki tüm koylar rüzgar altı ve kaba deniz alan yerlerdir barınılacak bir yer yoktur. Dar bir kıstakla karaya bağlantısı olan büyük ve yüksek Kapıdağ yarımadasının batısında geniş ve derin Gökgemile limanı adı verilen koy da melteme rüzgaraltıdır barınılmaz.

Kapıdağ yarımadasının en güney ucu Kurtoğlu burnudur, ucundaki diş diş yüksek kayalar 150 m boyunca denize uzanır ve uzaktan sanki bir adacıkmış gibi algılanır.

Bu burun geçildikten sonra büyük Fethiye körfezine girilmiş olur. Kapıdağ yarımadasının kuzeye bakan arka tarafı ünlü Göçek koylarının yer aldığı havzadır.

Bu kıyı şeridinde üç tane de ada vardır.

Baba Adası

Dalaman bükünün batıdaki başlangıç noktası olan Karaburun’dan 1 mil kadar doğuda üzerinde fener (Fl2 5s 58m 7M) olan kıyıya yakın Baba adası yer alır. İki hörgüçlü görünümü olan adanın güney ucuna yakın bir mağara adayı boydan boya delip geçer. Batı ve güney kıyısı dik yardır, poyraz tarafı hafif meyille denize iner burada küçük bir koy batıya doğru girinti yapar; bunun içinde 6 m demirlenip kıyıya çıma tutularak geçici bir süre için kalınabilir, koy meltemin soluganından etkilenir. Adanın batı tepesinin üstünde bir kule harabesi göze çarpar.

Nar Adası

Akça burnun karşısında lodos yönünde 2 mil açıkta alçak yassı kayalık küçük bir ada olan Nar adası yol üstünde kalır, etrafı derin sudur, kuzeyinde kıyıya yakın bir kaya vardır.

Peksimet Adası

Kapıdağ yarımadasının güney ucu olan Kurtoğlu burnundan 1,5 mil açıkta lodos yönünde küçük Peksimet adası bulunmaktadır. Adanın üstünde fener vardır (Fl 10s 35m 12M)

Kemal Baral'a teşekkürlerimizle

Denizce

15.11.2007