Kemal Baral   

Göcek körfezinin en cazip tarafı birbirinden güzel koylarıdır, sakin ve temiz denizi ile etrafındaki doğal güzellikler bu koyları yatçıların rağbet ettiği yerler haline getirmiştir.

Göcek beldesinden itibaren batı sahili boyunca güneye doğru ve körfezin sonundan doğu yakasını takiben kuzeye doğru bu koyları gözden geçireceğiz.

Çiftlik Koyu

Göcek limanının hemen dışında fenerin güneyindeki koyun sahilinde Devlet Üretme Çiftliğinin kamp tesisleri vardır, önünde 15m derinlikte kum zeminde demirlenebilir.

Göcekten koya gidip gelirken koyun kuzey ucundan güneye doğru sarkan 100 m kadar kaya döküntülerine dikkat etmelidir, üzerinde 2m civarı su vardır. Koyun alt tarafında ağaçlık bir piknik yeri bulunmaktadır, önünde kıyıya çıma tutularak kalınabilir.

Eğri Çam Koyu

Göcek Limanının batı girişindeki Fenerin bir mil kadar altında doğu yönünde uzanan İnce burunun kuzeyinde hemen her havaya kapalı olan bu koyun kuzeyinde birbirine ve karaya taşlıklarla irtibatlı iki küçük adacık vardır. Koyun güney kıyısına koltuk verilerek barınılabilir, güney havalarda ve kışın da mahfuzdur. (N 36,44,20 – E 28,56,00)

Osmanağa Çeşmesi

İnceburunun yarım mil güneybatı tarafında kıyısı sazlık bir koy vardır, melteme kapalıdır. Bu koyun kuzey tarafında etrafı ağaçlık bir kumsal ve bu kumsalın kenarında da suyu güzel bir çeşme vardır, Osmanağa çeşmesi derler, bir orman yolu buraya ulaşır. Koyun keşişleme tarafında sahile döküntü taşlarla bağlı minik bir adacık vardır.

Kargılık Koyu

(N 36,44,00 – E 28,55,00 ) mevkiindeki geniş koyun lodos yönüne girinti yapan daha büyük kısmına Atbükü denir, kuzeyde olan daha küçük girinti Günlüklü büküdür.

Atbükünün iki yamacı da Çam ağaçları ile kaplıdır, son kısmı ise Günlük ağaçları ile doludur. Derinlik son kısma doğru 10m kadar iner fakat, Günlük ağaçlarının önü batak ve sığdır, buradan bir azmak denize akar. Koyun her iki yakasına da çıma tutularak demirlenebilir.

Günlüklü bükün ağzı güney yönüne açıktır bu nedenle solugan alır ve güney havalarda barınılmaz. Sahili çakıllık plaj ve Günlük ormanıdır, plajın ortasında bir çeşme bulunur.

Boynuz Bükü

(N 36,43,00 – E 28,54,10) konumundaki batıya doğru yarım milden fazla girinti yapan bükün her iki kıyısında da küçük burunlar vardır ve bunların arasında küçük koylar oluşmuştur, ortalama derinlik yirmi metre civarındadır, melteme kapalıdırlar, sahile koltuk verilerek rahatça barınılır. Bükün kuzey kıyısı ağaçlık ve yeşilliktir, güney kıyısı ise geçirdiği yangından sonra kel kalmıştır. Koyun sonunda Günlük ağaçlarının olduğu yerde bir lokanta ve önünde T iskelesi vardır, burada deniz sığlaşır iki-üç metre derinlikte kıçtan kara olunabilir, iskeleden su temini mümkündür. Günlük  ağaçlarının alt kısmında denize dökülen bir azmak vardır.

Kille Bükü

Boynuz bükünün güneyinde kalan koyun etrafı kırmızı toprak tepeciklerle belirgindir, bükün arkası düz bir ovadır. Ağaçlandırma çalışmaları yapılmaktadır, geniş bir plajı vardır. Kille bükü önü açık olduğu için solugan alır, ancak lodos köşesinde mahfuz bir girinti vardır burada 10 m derinlikte demir bırakılıp sahile çıma tutularak rahatça kalınabilir, dip zemin sazlıktır. Buranın kıyısında bir kilise harabesi ve kayaların arasından çıkan bir kaynak suyu vardır.

Taşyaka Bükü – Bedri Rahmi Koyu

Göcek koylarının en ünlülerinden olan bu bükün kuzey sahilindeki su kaynağının ve su satılan iskelenin olduğu yerde, ünlü ressam Bedri Rahmi 1974 senesinde kayanın üstüne modern bir balık resmi yapmıştır. Bu sebeple bükün diğer ismi Bedri Rahmi koyu olarak anılır. Aynı yerde biraz daha yamaç yukarı bir konumda başka bir kayanın üstüne ünlü seramik sanatçısı Azra Erhat ise bir Uçurtma mozaiği yapmıştır. Balık resminin hemen dibinde de daha sonraki yıllarda yapılmış olan başka bir seramik sanatçısının eseri yer almaktadır. Henüz güney kıyılarımızın turizme açılmadığı ve bu koyların pek bilinmediği yıllarda bu sanatçılar buraların güzelliklerini keşfetmiş, gezmiş hayran kalmış ve duygularının ifadesi olarak da bu eserleri gönüllü olarak yapmış ve bu güzel koya armağan etmişlerdir.

Koy geniş ve ferahtır içinde demirlenebilecek bir çok küçük girintiler mevcuttur, ortalama 10- 15 m de demirlenip kıyıya çıma tutulursa çok rahat kalınır. Koyun batısından üstünde harabelerin olduğu küçük bir burun çıkar, onun ardında güzel bir koy ve onun da yanında zakkumların arasına saklanmış gibi duran bir lokanta ile önünde T iskelesi bulunur. Buraya küçük tekneler kıçtan kara olabilirler. Büyük tekneler ve Guletler batı yakasındaki yüksek çamlık yamacın önünde demirler.

Lokantanın olduğu düzlükte yamacın hemen başlangıcında bir kaynak suyu vardır, etrafı betonla çevrelenmiştir, mide hastalıklarına iyi geldiği rivayet edildiği için yöre halkından içmeye gelenler olur. Bükün kuzey yamaçlarında kayalara oyulmuş antik Likya mezarları göze çarpar.

Düzlüğün alt ucundan yokuş bir yol yaklaşık yarım saatlik bir yürüyüşten sonra Kilisebelen köyüne ulaşır, tepede tüm Dalaman ovası ve havaalanı, Kocagöl manzarası pek muhteşemdir.

Her zaman beş on teknenin bulunduğu koyun denizi temiz berrak ve güzeldir, melteme limandır, son kısmı solugan almaz.

Kıyılardaki ağaçlar zarar görmesin diye koltuk bağlamak için demir ve beton babalar yapılmıştır, bunlara bağlanmak mecburidir aksine davrananlara ceza öngörülür bu konuda tabelalarla duyurular yapılmıştır.

Taşyaka bükünden çıkıp güneye doğru gidilince küçük Taşyaka adası görülür, adanın hemen batısında Aşılık koyu yer alır, sakin ve küçük bir koydur melteme kapalıdır.

Sıralıbük Limanı

N 36,40,00 – E 28,52,20 konumundaki doğal limanın içindeki Küçük ve Büyük Hurmalı koylarında demirlenebilir. Bükün batı sonunda girinti yapan koya Büyük Hurmalı ve güney tarafında daha küçük girinti yapan yere de Küçük Hurmalı koyu denir.

Ayrıca kuzey kıyısındaki girinti içine de rahatça demirlenebilir.

Sarsala Koyu

Göcek in rağbet gören koylarından biri olan bu geniş koyun kuzey tarafındaki son kısmında Dalaman belediyesi tarafından işletilen halka açık uzun çakıllık bir plaj vardır, önünde yanaşılabilecek bir iskele ve lokanta ile market bulunmaktadır; yamaçlardan döne döne uzanan bir yol Dalaman’a ulaşır. Koyun etrafındaki yüksek tepelerde mağaralar vardır, yamaçlar çamlarla kaplıdır.

Koyun güney sonu ise Çamların denize kadar indiği güzel bir bölgedir. Bu tarafta sahile koltuk verilerek 15 m kadar derinlikte demirlenir. Büyük yatlar plajın önünde demirleyip alargada kalabilirler.

Eskiden bu koy tüm Dalaman ovasını kaplayan Hidiv Abbas Paşanın çiftliğinin limanı olarak işlev görürmüş, o zamandan kalma mermer babalar halen durmakta ve eskiden gemilerin palamar bağladığı bu mermer babalara şimdi yatlar bağlanmakta.

Büyük Sarsala koyunun doğusundaki küçük koya küçük Sarsala denir, burası da demirlemeye müsait bir yerdir, son kısmında bir lokanta ve önünde tonozlu iskelesi bulunmaktadır.

Manastır Koyu

Göcek koyları içinde ayrı bir yeri ve şöhreti olan geniş koy Kapıdağ yarımadasının ana karaya dar kıstak ile bağlandığı yerin kuzeyinde kalır, etrafı kırmızı ve mor kayalardan oluşmuş dik yamaçlar ve çam ormanları ile kaplıdır. Manastır koyu nihayetinde güneydoğuda Hamam koyu ve kuzeybatıda Kale koyu demirlemeye müsait yerlerdir.

Manastır koyunun girişinde doğu yakasında sahile döküntü kayalar ile irtibatlı küçük bir ada vardır, bunun batı tarafında da sığlık bir alan ve kayalar 100 m kadar açığa uzanırlar; uzak geçilmelidir.

Yarım daire şeklindeki Kale koyu rüzgar alan bir yerdir, meltem arkadan gelip körfezin içine doğru eser. Dip zemini yosunluktur demir her zaman iyi tutmayabilir, 15 m derinlikte demirlenip kıyıya koltuk bağlanarak durulabilir. Su berrak ve temizdir.

Önünde iskelesi olan yeni bir lokanta koya girişte sancak tarafında ağaçların arasında yer alır, kuzey ve batı tarafında eski lokantaların rıhtımları vardır.

Koyun arkasındaki berzahın üstünde körfezden açık denize kadar eski bir sur kalıntısı göze çarpar, koy adını bu eski kaleden almaktadır.

Manastır koyunun güneydoğu köşesindeki Hamam koyunda antik çağlarda yaşamış bir hükümdarın yaptırdığı deniz hamamının kalıntıları vardır, adını bu yapıdan almıştır.

Koy ilgi çeken bir yerdir ve her zaman bağlı birkaç tekne vardır.

Koyun doğu tarafında Kale koyu ile arasında sahile döküntü taşlarla bağlı ufak bir adacık bulunur ve kuzeye doğru 50 m kadar döküntüler devam eder, dikkat edilmelidir.

Hamam koyunda derinlik fazladır 20 – 30 m kadar, bu nedenle uzun kaloma verilerek hamamın güney tarafına demirlenip kıyıya koltuk verilebilir. Su kesimi az olan tekneler ve günlük gezi motorları hamamın civarında da demirlemektedirler, burada su sığlaşır.

Kuyrucak Koyu

Bir yarımadayı andıran doğuya uzanmış Kuyrucak burnunun ardındaki koy küçük ve korunaklıdır birkaç tekne ancak sığar. Sahili kumsal plajdır burada eski bir lokantanın taş duvarları görülür. 5 –10 m de kum zeminde demirlenebilir. Plajın arkasında kısa bir mesafede berzahın arka tarafındaki daha küçük  başka bir koya geçilebilir, bunun önünde minik bir adacık vardır, denizi güzeldir yüzme molası için kullanılabilir.

Yavansu Koyu

Kuyrucak burnunun batı ucunda kaldığı, keşişleme yönünde girinti yapan geniş ve büyük Yavansu koyu tamamen melteme açıktır; bu nedenle rüzgaraltı olup yatların istifade etmesi ve demirlemesi için uygun değildir. Kapıdağ yarımadası burada daralır, açık denizle koy arasında dar bir alan kalır, yarımadanın buradan sonraki kuzeye doğru olan kısmına Küçük Kapıdağ yarımadası denir. Koyun kenarlarında birkaç keçi ağılı ve köylülere ait kulübeden başka bir şey yoktur.

Göbün Koyu

Göcek körfezi içindeki koylardan her havaya kapalı en korunaklı koy budur diyebiliriz, kışın da rahatlıkla barınılabilir, epeyce yabancı yat kışı burada geçirir ve kötü havalarda bir çok yat buraya sığınır.

Ancak, koy dardır ve manevra sahası yetersizdir, bu nedenle büyük yatlar giremez.

Koy dışardan pek belli olmaz, iki yanı dik bir boğazdan içeri girince koy görünmeye başlar. (N 36,39,10 – E 28,54,00) Liman içinde derinlik 5 – 7 m kadar olup dip zemin kumdur.

Etrafı çam ve zeytin ağaçları ile kaplıdır.

Girişin karşısında sahildeki lokantanın iskelesi yer alır, batı tarafı sığdır girilmez.

Doğu tarafında ise önü tonozlu taş bir rıhtım vardır, rıhtımın dibinde tehlikeli taşlar olduğu için dümen palasını vurup hasar görmek ihtimaline karşı baştan kara yanaşmak daha akıllıca olur.

Kuzey tarafı ise dik sahildir, deniz kıyısında ancak yürünebilecek genişlikte taştan bir rıhtım yapılmıştır, uzun kaloma ile demir bırakılarak buraya koltuk verilebilir.

Göbün koyundaki lokanta ünlü ve rağbet gören bir mekandır, Göcek körfezindeki ilk  lokantalardandır. VHF çağrı kodu Denizkuşu olup kanal 16 dan irtibat kurulabilir.

Lokantanın arkasındaki tepenin manzarası çok güzeldir, çıkıp görmenizi tavsiye ederim.

Koyun etrafında yürüyüş yolları vardır, lokantanın üstündeki tepeden batıya doğru bir patika orman içinden geçerek birkaç köylü kulübesinin bulunduğu bir düzlüğe erişir, devam ederseniz, aynı patika Ağa limanının üstündeki Roma harabelerine kadar ulaşır.

Domuz Adasındaki Koylar

Kapıdağ yarımadasından dar boğazla ayrılmış olan Domuz adası yüksek etrafı kayalık ve üstü çam ile zeytin ağaçları kaplı bir adadır. Adada kullanılabilecek iki koy mevcuttur bunlardan kuzeydeki Uzun Ali koyu (N 36,42,20 – E 28,53,50) güneye doğru daralarak girinti yapar, koyun batı kenarı boyunca demirlenip sahile çıma tutulabilir, sahilde bir su kuyusu vardır. Bu koyda meltemde solugan hissedilir.

Domuz adası ile onun kuzeyindeki Tersane adasının arasındaki boğazı kayalık ve üstü zeytinlik küçük bir ada ikiye böler, bu adanın batısında Domuz adasının içine doğru uzanan bir koy oluşur Hacıdede Deresi denilir. Bu koy meltemde korunaklıdır sahile çıma tutulup kalınabilir. Koyun ortasında 30 m çapında bir sığlık vardır, suyun renginden anlaşılır, sığlıkta antik çağlardan kalma harabeler yer almaktadır, bunlardan birinin dört köşe duvar kalıntıları suyun bir metre altında olup rahatça görülmektedir. Burası bir yerleşim yeri iken muhtemelen deprem sonrası göçerek su altında kalmıştır. Demirlerken ve koya girip çıkarken bu sığlığa dikkat edilmelidir.

Tersane Adası ve Koyları

Körfezdeki en büyük ada olan Tersane adası kayalık, yüksek, kıyıları dik yamaç olan, üzeri çamlık ve zeytinlik bir adadır. Demirlemeye elverişli iki koyu vardır.

Adanın kuzeydoğu köşesindeki daralarak güneye doğru girinti yapan koya Yaz koyu denir. (N 36,41,10 – E 28,55,20) kumsal bir plajla sonlanır. Ağzı kuzeye açık olan bu koy derindir, sonlarına doğru 10 m ye düşer, dip zemin kum yosun karışımıdır. Güney yakası boyunca demirlenip kıyıya çıma tutularak kalınabilir, yaz ayları için kullanılabilir bir demir yeridir.

Adanın kuzeybatı tarafında ise her havaya kapalı kışlamaya da müsait Tersane koyu yer almaktadır. (N 36,41,00 – E 28,55,00) konumundaki koyun girişi ancak önüne gelindiği zaman belli olur, iki yandaki dik yamaçların arasından içeri girilir; içeriye girilince koy genişler, ortalarında derinlik 5 – 10 m arası değişir, dip zemin kum ve yosundur; kıyılara doğru taşlık ve sığlık haline dönüşür. Koyun lodos tarafındaki girinti sığlıktır girilmez; doğu yakasında da yarıdan sonra derinlik 2 m nin altına düşer, daha da sığlaşarak adeta bir havuz biçiminde sonlanır.

Koyun batı yakası ve orta kısmına kadar kuzey yakası derindir, demirlemeye müsaittir. Bu bölgelerde koltuk alınarak kalınabilir, her havaya kapalı kışın da korunaklı yerlerdir.

Koyun girişinin karşısına gelen güney tarafında iki büyük hurma ağacının arasında bir lokanta ve önünde iskelesi vardır.

Kıyıda mübadeleden sonra terk edilmiş köyün birkaç harap evi ve kilisesi görülür. Vaktiyle burada bir tersane varmış hem adaya hem de bu koya Tersane ismi o nedenle verilmiş. Adada yabani adaçayı boldur kokusu rüzgarla hissedilir, adanın keçisi de boldur.

Yassıca Adalar

Göcek körfezinin en güzel yerlerinden olan Yassıca adalar üçü büyük beşi de küçük sekiz adadan oluşmuştur.

En büyükleri güneydeki yüksek Hacı Halil adasıdır üstü zeytinliklerle kaplı olan adanın kıyılarında uygun bir koy yoktur, kuzeybatı ucunda 50 m kadar açıktaki birkaç kayaya dikkat edilmelidir. Bu adanın doğusundaki Şeytanlı ada daha küçüktür ve iki ada arasındaki boğazda plaka taşlar vardır, sığdır ve geçilmez.

Şeytanlı adanın kuzeyindeki Büyük Yassıca adası ile arasındaki geçit ise derin sudur. Büyük Yassıca adası kuzey –güney istikametinde uzanan dar ve uzun bir adadır, doğu kıyıları dik yar olarak denize iner, buna karşılık batı yakası ağaçlık küçük küçük koylarla bezenmiştir. Ada kuzeye doğru iyice alçalır ve küçük taşlardan oluşan bir dil halinde sonlanır, batı tarafı kumsal ve küçük çakıllıktır. Burası denize girmek için çok rağbet gören bir yerdir ve günlük gezi motorlarının her gün getirdiği yüzlerce insan denize girer. Bu plajın tam ortasının 50m kadar uzağında minik bir adacık vardır, etrafı kum denizi pırıl pırıldır. Plajın güneydeki sonuna doğru içlerinde sedir ve minderler yayılı yörük çadırları içinde çay, kahve, gözleme, meşrubat satan yerler mevcuttur; bunların önüne gezi tekneleri yan yana kıçtan kara olurlar. Burası plajın sonudur ve bu noktadan sonra ada yükselmeye başlar

Büyük Yassıcanın plajının tam karşısında yarım ay biçimindeki Kızıl ada yer alır, orta büyüklükte ve üzeri ağaçlık bu adanın Yassıca plajına bakan tarafında demirlemeye çok uygun bir koy vardır, koyun arkasında kükürt kokan bir su birikintisi mevcuttur. Yassıcaların Büyük Yassıcanın doğu sahili hariç her yerinde yaz sezonunda demirlemek mümkündür. Fakat, Kızıl ada ile Büyük Yassıca arasındaki bölge her havaya kapalı mükemmel bir demirleme bölgesidir, her iki ada tarafına da koltuk verilerek her havada barınmak mümkündür. İki ada arasındaki güneydeki geçit sığdır, su kesimi fazla tekneler geçemez, ancak Büyük Yassıcaya yakın tarafında 15 m kadar genişlikte azami 3m derinlik olan bir geçit mevcuttur. Fakat iyice bilmeden geçmeye kalkışmak doğru olmaz. Bu bölgeye kuzeydeki geniş ve derin girişten girilip çıkılmasını tavsiye ederim. Güney geçidinin karşısında yine geçide doğru sığlık bölgenin uzandığı orta büyüklükte bir ada daha vardır. Kuzey geçidinin dışında kalan iki küçük adadan yakın olanı çöp toplama alanı olarak kullanılıyor, yatlar ve gezi tekneleri çöplerini poşetlere doldurup botla bu adacıktaki çöp varillerine atıyorlar, her gün bunlar motorla gelinip alınıyor ve çevre temiz kalıyor.

Göcek Adası ve Koyları

Körfezin en kuzeyindeki ada liman ağzına yakın büyük ve yüksek Göcek adasıdır, üstü çam ormanı ile kaplıdır. Adanın doğu ucunda metal çatkı fener kulesi bulunur (Fl 2 10 S). Fenerin hemen kuzeyinde batıya girinti yapan koya İncirli Koy denir, kıyısı çakıllık plaj ve arkası çam ormanıdır. Su derindir burada 15 – 20 m derinlikte demir bırakılıp batı veya güney yakasına çıma tutulabilir. Melteme kapalıdır fakat ağzı geniş liman geçidine baktığı için  solugan alan bir koydur.

Adanın batı yakasındaki güney uca yakın geniş koya Büyük koy denir. Koyun ortasından çıkan bir burun onu ikiye ayırır, kuzeyde kalan kısım demirlemeye daha uygundur, 15 m demirleyip kıyıya çıma tutulursa rahat edilir. Güneydeki kısım daha büyük ve derindir, genellikle büyük tur tekneleri 25 m de demirleyip kıyıya koltuk vererek yan yana bağlanırlar, hemen her havaya kapalı koyun etrafı çam ormanları ile kaplı yamaçlarla çevrelenmiştir.

Kemal Baral'a teşekkürlerimizle

Denizce

19.12.2007